

بسمه تعالى زنى هستم 31 ساله كه شوهرم چند سال است فوت نموده و داراى دو فرزند پسر مىباشم؛ يكى 11 ساله و يكى 9 ساله. با شوهرم در زمان حيات او در خرم آباد زندگى مىكرديم؛ بعد از فوت شوهرم بنا به وصاياى او فعلاً ساكن تويسركان، خانۀ پدرم هستم و نيز پدر و مادرم تمكّن مالى ندارند، مسائلى برايم در پيش است كه ذيلاً به عرض مىرسانم: 1. در حدود شش يا هفت سال پيش، پدر و مادرم كه مىخواستند خانهشان را تعمير و نوسازى كنند، چون بضاعت مالى نداشتند مبلغى برادرم و مبلغى خواهر ديگرم كمك نمودند و مبلغ 000/25 تومان هم شوهر من كه در قيد حيات بود به پدر و مادرم براى نوسازى خانه كمك نمود و قرار شد كه به نسبت همين وجه، از همين خانه، من كه عيالش بودم شريك شوم و نيز برادر و خواهرم هم به نسبت پولى كه دادند شريك باشند و غير از خدا و برادر و خواهرم و پدر و مادرم كسى از اين موضوع اطلاعى ندارد. بعداً كه شوهرم مرحوم شد خانوادهاش از چكهاى بانكى اطلاع پيدا كردند و به برادرم گفتند بايستى بيست و پنج هزار تومان را بدهى؛ البته به حساب صغار، نه جهت خودشان و چون آن مرحوم در اين مورد چيزى به خانوادۀ خودش نگفته بود، فعلاً برادرم مبلغ سيزده هزار تومان پول را به خانوادۀ شوهرم داده و مبلغ دوازده هزار تومان بقيه را هنوز نپرداخته است.
اينك اين سؤال پيش مىآيد كه آيا اين مبلغ كه شوهرم با شهادت برادر و خواهرم به من بخشيده است، متعلق به اينجانبه است يا خير، مربوط به ورّاث است؟
ثانياً، اگر متعلق به خودم مىباشد آيا مالك آن هستم و مىتوانم خودم تصرف نموده و خرج نمايم يا خير؟
ثالثاً، نيز اگر مالك پول، اينجانبهام نسبت به مبلغ سيزده هزار تومانى كه خانوادۀ شوهرم از برادرم به حساب صغار گرفتهاند، مىتوانم تدريجاً از اموال صغار جهت خودم ضبط نمايم يا خير؟
رابعاً، اين پول كه در ساخت خانۀ پدرم به كار رفته است، من يا صغار فقط مالك مبلغ پول هستيم يا اينكه از خانه سهم داريم؟ و نيز اگر خودم مالك پول هستم آيا خمس دارد يا خير؟
2. يك دستگاه ماشين بافتنى از پول صغار تهيه نمودهام و با او جهت كمكهزينه كار مىكنم، آيا كليۀ دستمزد كاركردم متعلق به بچههاى صغير است يا خودم نيز مىتوانم مبلغى جهت خودم بردارم؟ ضمناً به عرض مىرسانم خودم قيّم بچهها هستم.
3. من و بچههايم هم اكنون در خانۀ پدرم زندگى مىكنيم و پدر و مادرم تمكّن مالى يا درآمد كافى ندارند و ما هم كرايۀ خانه نمىدهيم، فقط پول آب و برق را مشتركاً پرداخت مىنماييم؛ آيا اگر پدر و مادرم از يخچال و ماشين لباسشويى و ساير لوازم زندگى ما استفاده نمايند، جايز است يا جايز نمىباشد، با اين حساب كه اگر ما بخواهيم در جاى ديگر زندگى كنيم، مبالغ زيادى فقط بايد كرايۀ خانه بدهيم، لكن پدر ومادرم از ما كرايه نمىگيرند؟
4. همان طورى كه عرض كردم بنده با ماشين بافتنى كار مىكنم كه ماشين متعلق به بچهها است، آيا اگر كسى وارد خانۀ ما بشود يا مشترى بافتنى باشد يا ميهمان بنده، مىتوانم از او پذيرايى كنم؛ از چاى و ميوه و غيره؟ و نيز ميهمان مىتواند روى فرش بچهها نماز بخواند يا خير؟
5. درآمد بچههاى صغير من ماهانه مبلغ دو هزار و پانصد تومان اجاره خانۀ پدرى آنها كه در خرمآباد است، مىباشد كه عموهايش مال الاجاره را دريافت مىنمايند و مبلغ دو هزار تومان آن را جهت مخارج ما مىفرستند و باقيمانده كه ماهانه مبلغ پانصد تومان است، در بانك به حساب بچهها پسانداز مىنمايند و همان طور كه عرض كردم، خودم نيز كار مىكنم؛ آيا مازاد بر مخارج سهم بچهها مشمول بدهى خمس مىشود يا خير؟ و وجوهى كه در بانك پسانداز مىشود، خمسش را بايد بدهيم يا خير؟
و چنانچه خمس دارد، نحوۀ پرداخت را معلوم فرماييد.
6. گاهى اوقات اجباراً پيش مىآيد كه كادويى بهجايى ببريم، آيا مىتوانم از پول بچهها ببرم يا خير؟
7. اگر ديگرى بخواهد از وسايل لباسشويى ما استفاده نمايد و اجرت بدهد، آيا اجازه هست يا اصلاً به مال صغير نمىشود مداخله نمود؟
والسلام، به اميد پيروزى رزمندگان اسلام بر كفر جهانى
۱. بسمه تعالى، اگر شوهر شما وجه مذكور را به شما بخشيده و صاحب خانه در مقابل وجه، سهمى از خانه را به شما داده، شما مالك همان سهم از خانه هستيد و اگر وعدۀ دادن سهمى از خانه در مقابل پول بوده، شما مالك وجه هستيد، نه سهمى از خانه، و خمس ندارد و چنانچه شوهر وجه را به شما نبخشيده، جزء تركه بايد بين ورّاث تقسيم شود.
۲. بسمه تعالى، 2 و 3 و 4، تصرف در اموال صغار بايد با اذن قيّم شرعى و رعايت مصلحت آنها باشد و دستمزد كار بافندگى مال خود شما است، ولى بايد اجرت ماشين را با رعايت مصلحت صغار براى آنها منظور داريد.
۳. بسمه تعالى، احوط آن است كه صغار بعد از بلوغ، خمس اضافه درآمد خود را بدهند.
۴. بسمه تعالى، سؤال 6 و 7، با فرض مصلحت براى صغار و اذن قيّم شرعى مانع ندارد.