

بسمه تعالى 29 / 3 / 1361 محضر مبارك رهبر كبير انقلاب، حضرت آيت الله العظمى امام خمينى، دام ظله با تقديم عرض سلام، خواهشمندم كه به سؤال زير پاسخ مكفى و روشن مرقوم فرماييد.
خواهر اينجانب حدود سه يا چهار سال پيش با فردى ازدواج نمود و عقد شرعى آن خوانده شد، ولى به خانه شوهر نرفته و هنوز به صورت مجرد زندگى مىكند و اين عقد در دفاتر رسمى كشور ثبت نشده است. پس از گذشت چند روز خواهرم گفت كه من از ترس پدرم اين عقد را قبول كردهام و اصلاً حاضر به زندگى با شوهرم نيستم. اين مسأله به اطلاع شوهرش نيز رسيد و يكى ـ دو جلسه با او و وابستگان نزديك او در اين رابطه صحبت شد، ولى براى مدتى اين مسأله به علت كم توجهى ما و عدم قبول شوهر بدون پيگيرى اصولى رها شد، تا آنكه براى شوهرش در سركار ـ كه به گفته خودش مقصر ديگرى بوده است و نه خودش ـ در اثر اتفاقى كه رخ داد يكى از پاهايش نقصى پيدا نمود ولى بعدها مىگفته است كه از ناراحتى اين مسأله، آن اتفاق رخ داده است. و بعد از آن هر اندازه كه با او در اين رابطه صحبت شده است كه براى طلاق بيايد، نيامده و تنها يك بار آمده و گفته است كه يك ماه ديگر مىآيم و كار را يكسره مىكنيم و رفته و هنوز مراجعت ننموده است و به هر وسيله كه به او اطلاع مىدهيم كه بيايد تا طلاق صورت گيرد، نمىپذيرد و از طرفى دختر نيز احتياج به تشكيل خانواده دارد، ولى حاضر نيست كه با آن شوهر زندگى نمايد.
آيا اگر شوهر از آمدن خوددارى نمايد و بگويد كه من مسأله را همينگونه رها خواهم كرد و نمىآيم، وظيفه ما را روشن نماييد. آيا صيغۀ طلاق در چه صورتى مىتواند بدون حضور و موافقت او خوانده شود؟ و آيا ايشان از لحاظ شرعى مىتواند براى نقص پايش از خانوادۀ دختر مبلغى وصول كند، به اين بهانه كه از ناراحتى آن مسأله، اين اتفاق افتاده است؛ با توجه به اينكه مسأله در سر كار ايشان بوده و هيچ گونه ارتباط مشخصى با آن مسأله نداشته است؟ و به طور كلى روشن نماييد كه ما چه بايد بكنيم، شوهر كه در شهر ديگرى اقامت دارد و حاضر به طلاق نيست، و دختر نيز حاضر به زندگى با او نيست و احتياج به شوهركردن دارد.
۱. بسمه تعالى، عقد اگر با اذن پدر و با مراعات ضوابط شرعى انجام گرفته، محكوم به صحت است و نارضايى بعدى دختر اثرى ندارد، و جدايى منوط به طلاق است و اختيار طلاق با شوهر است.