

بسمه تعالى 20 / 3 / 1361 با سلام و درود بىپايان بر امام خمينى و تبريك پيروزىهاى رزمندگان اسلام و اميد به پيروزى نهايى اسلام بر كفر، چند سؤال زير را مطرح مىكنم: 1. اگر كسى مقدارى خمس بدهكار است و مىخواهد كمك به ديگران بكند ـ مثلاً به جبههها ـ آيا تا قبل از اينكه بدهى خمس خود را بدهد، مىتواند اين كمكها را بكند يا خير؟ يادآورى مىشود كه اين كمك را نه بابت خمس مىخواهد بكند، بلكه به عنوان انفاق از مال خود. يا اينكه تا قبل از اينكه بدهى او از خمس تمام نشده، نمىتواند بابت انفاق يا مثلاً هديه و ساير امور خيريه بپردازد.
2. استخارهاى را دو نفر كردهاند و در نتيجه، آن دو نفر به نتيجۀ استخاره راضى نيستند و با مشورت ديگران، آنها گفتهاند كه اينجا اصلاً جاى استخاره نبوده. حالا سؤال اين است كه آيا در موارد فوق مىتوان نتيجۀ استخاره را ناديده گرفت يا اينكه وقتى كه گرفته شد، بايد حتماً از آن اطاعت نمود؟
3. كسانى كه با خريدن خانهاى مقدار زيادى بدهكار مىشوند، به طورى كه سالهاى متوالى بايد اين بدهى را بپردازند، براى چنين كسانى مسألۀ خمس به چه صورت است؟ مثلاً فرض بفرماييد سالى بايد 000/30 تومان بدهى بدهد، به مدت مثلاً 15 سال. علاوه بر 000/30 تومان بدهى ممكن است در بعضى از سالها درآمد او بيشتر باشد از اين بدهى؛ مثلاً 000/15 تومان هم براى خودش بماند؛ تكليف خمس او چگونه است براى اين مقدارى كه درآمد ساليانۀ اوعلاوه بر بدهى ساليانۀ منزل است؟
4. آيا مىتواند با اين درآمدهاى بيش از بدهى براى خود امكانات زندگى تهيه نمايد يا اينكه بايد اول همۀ بدهىها را بپردازد، بعد به ايجاد امكانات بعدى بپردازد؟
5. پسر جوانى كه تا قبل از ازدواج، سه دانگ منزلى را داشته و با پدر و مادرش شريك بوده و در موقع ازدواج، اين منزل را به دليل نياز آنها، به آنها واگذار نموده (البته نه با سند، بلكه استفاده از منزل را) و خود رفته يك منزل به اندازۀ نيازش خريده و زير بار بدهى زيادى رفته است تا پدر و مادر خود را خانه به دوش نكند. آيا اين وضعيت به منزلۀ داشتن دو خانه براى اين جوان محسوب مىشود يا اينكه در حقيقت، مسكن مورد نياز محسوب مىشود كه نياز به پرداخت خمس آن نمىباشد؟ اگر چنانچه بايد خمس آن حساب شود، نحوۀ محاسبۀ آن را نيز بفرماييد.
۱. بسمه تعالى، بدهى شرعى را بايد به موقع ادا كند و كمك و انفاق از مال خود به ديگران مانع ندارد.
۲. بسمه تعالى، استخاره شرعاً الزامآور نيست.
۳. بسمه تعالى، زايد بر اقساط پرداختى، هر سال اگر زايد بر مؤونه چيزى باقى ماند خمس دارد.
۴. بسمه تعالى، چنانچه مورد حاجت باشد از مؤونه محسوب است و اشكال ندارد.
۵. بسمه تعالى، در فرض سؤال، خمس واجب نيست.