

باید اعتراف کنم که با حادثه فیضیه رعب و وحشت کاملى بر همه جا مستولى شد. من به خودم مثال میزنم، من آدم ترسویی نیستم و در آن روز همه خصوصیات یک طلبه مجرد و بىانتظار و بىپیرایه را دارا بودم. در عین حال روز حادثه، آنچنان جو رعب و وحشت سایه گسترانده بود که حال نماز خواندن با جماعت را از من گرفت؛ این حال مرا میتوان مقیاس قرار داد براى به دست آوردن اوضاع و احوال قم و اینکه طلاب در چه شرایط سخت روحى قرار داشتند. بلافاصله اضافه کنم که این حالت نگرانى و وحشت در افراد با حدود بیست دقیقه یا نیم ساعت صحبت امام به یک حالت شجاعت و شهامتى تبدیل شد که هیچ حادثهاى براى آنان که در تیررس این سخنان امام بودند و آن بیانات را شنیدند، دیگر وحشتانگیز و ارعابآور به شمار نمىآمد. با حادثه فیضیه در مرحله اول، رعب و وحشت حوزه را فرا گرفت و این فکر تقویت شد که اگر مبارزه ادامه یابد ممکن است حوزه از دست برود، حوزهاى که مرحوم آیةالله حائرى در زمان پهلوى براى حفظش آن همه زحمت کشیدند و حتى براى نگهدارى و حفظ آن با پهلوى مبارزه نکردند، ممکن است با یک برخورد ابتدایی از دست برود و این خیانت به آرمان حاج شیخ عبدالکریم حائرى است! این فکر به تدریج از گوشه و کنار سر بلند کرد و کسانى که از نظر روحى مستعد مبارزه نبودند و میخواستند با نهضت به گونهاى معارضه و مقابله بکنند، این فکر را مطرح کردند و کوشیدند آن را رواج بدهند، لیکن چند جریان در شکستن جو وحشت و کنار زدن این افکار جامد تأثیر بسزایی داشت، یکى اعلامیه امام بود. امام نامهاى به علماى تهران نوشتند، این نامه که خطاب به آقاى حاج على اصغر خویی و به وسیله ایشان به علماى تهران بود. بسیار تند و کوبنده بود، به طورى که خواندن آن یک عدهاى را میلرزاند. البته یک عدهاى را هم شجاع میکرد. یک عده از طلبهها، جوانها و به قول امروز حزباللهىها از این نامه تشجیع شدند. امام در این نامه ضمن اشاره به حادثه مدرسه فیضیه و فجایعى که در آنجا انجام گرفته بود آوردند: شاه دوستى یعنى غارتگرى، شاه دوستى یعنى آدمکشى، شاه دوستى یعنى هدم آثار رسالت و... دیگر از عوامل جو شکن فتواى امام بود، مبنى بر اینکه «تقیه حرام و اظهار حقایق واجب ولو بلغ ما بلغ» که عجیب حرکتى بود و غوغایی راه انداخت. این جمله در شکستن جو وحشت و دور کردن افکار سازشطلبانه بسیار مؤثر بود و تا سالهایی جلو یک سلسله بهانهجوییها و ریاکاریها را گرفت. و در واقع امام از حادثه مدرسه فیضیه سکوى پرشى به سوى مراحل جدید مبارزه ساخت و عکس آن نتایجى را که دستگاه از حادثه مدرسه فیضیه انتظار داشت به بار آورد. . آیتالله خامنهاى - 15 خرداد - ش 14- ص 77