بسم اللّه‌ الرحمن الرحيم لزوم انطباق وضع سفيران و سفارتخانه‌ها با اسلام من سلامت همۀ آقايانى كه از خارج به كشور خودتان آمديد، چه اعضاى سفارتخانه‌ها و سُفَرا و چه دانشجويان عزيز خارج كشور، از خداى تبارك و تعالى خواستارم من گمان مى‌كنم كه تكليف شما آقايان كه در خارج هستيد، و در سفارتخانه‌هاى اسلامى ايران در بيرون از كشور هستيد، و همين طور جوانان عزيز ما كه در خارج از كشور هستند، مشكلتر است تكليفتان از ما كه در داخل هستيم. براى اينكه، ملت ما وضع اسلام و جهات اسلامى را مى‌دانند، و اگر فرض كنيد يك گروهى يا يك شخصى بر خلاف اسلام رفتار كند، آنها آن شخص را، آن گروه را محكوم مى‌كنند. و اما شما در محيطهايى هستيد كه آن محيطها مثل غرب، مثل جاهايى كه ملتها اسلامى نيستند، يا اگر اسلامى باشند توجه به مسائل، باز آن طور كه بايد، پيدا نكردند. چنانچه شما شخصاً يا سفارتخانه‌هايتان وضعش يك وضعى باشد كه با اسلام درست جور نيايد، در آنجا خواهند گفت كه اسلام همين است. اگر بنا باشد كه سفارتخانه‌هاى ما در خارج از كشور به همان وضع طاغوتى يا نزديك به وضع طاغوتى باشند، معنايش اين است كه باز اسلام در سفارتخانه‌ها نرفته است. مع‌الأسف تا آنجا كه به من در طول اين مدت اطلاع دادند ـ كه اخيراً را درست نمى‌دانم ـ سفارتخانه‌هاى ما، سفارتخانه‌هاى اسلامى كه بايد باشد نيست ـ چه در مكانها و چه در كيفيت مستخدمينى كه آنجا هستند. خصوصاً مستخدمين زن و چه در ساير جهاتى كه هست ـ باز [اين] احساس درست نشده است كه جمهورى اسلامى يعنى چه. بعض از سفرايى كه پيغمبر اكرم ـ صلى اللّه‌ عليه و آله و سلم ـ به دربار سلاطين بزرگ آن وقت فرستاده بودند، اينها وقتى وارد شدند با شمشير خودشان آن پارچه‌اى كه حرير بود زدند كنار. اين شكستن آن دماغ فرعونى سلاطين آن زمان بود. مطلب به نظر ساده مى‌آيد لكن مسئله اين طور نيست. اينها كه رفتند، يك اعراب ساده‌اى بودند، متعهد به اسلام بودند. از اول خواستند بفهمانند كه وضع ما چى است و ما برخوردار از چه مكتبى هستيم. و اين طور جلال و جمال و دستگاه به ما تأثيرى نمى‌كند. بسيارى هستند كه وقتى كه يك شخصيت خيلى به نظر خودشان عالى را ديدند، دست و پايشان را گم مى‌كردند و مى‌كنند. خصوصاً در زمان قدرتهاى بزرگ و در اين نيم قرنى كه ما مبتلا بوديم، جلوى او هم همين طور. يك حكومت وقتى كه مى‌آمد در يك محلى، اين حكومت مثل يك شاه با مردم عمل مى‌كرد. مردم را هيچ به حساب نمى‌آورد. و من خودم شاهد اين معنا بودم كه يك حاكمى كه براى گلپايگان آمده بود، و خمين هم آن وقت جزء گلپايگان بود، اين در حضور تجارى كه آمده بودند براى آنجا ملاقاتش، آن بزرگتر فرد تاجر را گفت ببرند ببندند به چوب. من شاهد بودم ـ كه بچه بودم شاهد بودم ـ كه يك نفر مرد متدين محترمى كه در بازار رئيس تجار بود، اين شخص فاسد اين طور با او عمل كرد كه در حضور جمع پايش را بستند به فلك و چوب زدند به او. اين كارها را مى‌كردند. و همين طور گاهى اين كار را مى‌كردند كه وقتى كه يك محترمى مى‌رفت، يك عالمى مثلاً مى‌رفت ملاقات مى‌كرد با آنها، در حضور آن عالم يك بيچاره ديگرى را مى‌آوردند به چوب مى‌بستند براى اينكه بفهمانند تو بايد اطاعت بكنى. و از آن وقت يك همچو وضعى بود و از اين بدتر. اين عملى كه سفير يا سفراى حضرت رسول انجام دادند، يك عمل سادۀ بزرگى بود. از اول، شخصيت آن فرعون را از اول شكستند. مرحوم مدرّس هم اين عادت را داشت. توى حياطش يك فرشى انداخته بود و آنجا مى‌نشست. قليان هم وقتى مى‌خواست پا مى‌شد خودش شروع مى‌كرد درست كردن. در اين خلال فرمانفرما وارد مى‌شد، فرمانفرماى آن وقت را شما شايد نمى‌دانيد چه مسئله‌اى بود. ايشان مى‌گفت كه قليان را دستش مى‌داد و مى‌گفت كه شما آبش را بريز تا من آتشش را درست كنم. فرمانفرما شكست مى‌خورد. تحت تأثير همچو واقع مى‌شد كه مدرّس به او گفت تو آب قليان را بريز. وادارش مى‌كرد كه آب قليان را بريزد و من خودم آتش را درست مى‌كنم تا قليان درست بشود. اين براى اين بود كه برخورد با اين مغزهاى فاسد گاهى بايد طورى باشد كه از اول طمع نكنند به آن طرف. اگر با تواضع و خضوع و آن طورى كه آن وقتها متداول بود رفتار مى‌كردند، او طمع مى‌كرد كه اگر مطلبى دارد تحميل كند. اما وقتى برخورد يك برخورد اين طورى بود، ساده و لكن كوبنده، ديگر نمى‌توانست به او تحميل كند مطلبى را. چگونگى برخورد سفرا با مسئولين كشورهاى خارجى شما در خارج كه هستيد برخورد داريد با سفراى آنجا، با وزراى خارجۀ آنجا، با همۀ اينها برخورد داريد. اگر بنا باشد كه شما وقتى كه مى‌خواهيد در وزارت خارجه برويد خودتان را گم كنيد، خيال كنيد كه حالا در يك محضر كذا، وزير خارجۀ امريكا، وزير خارجۀ شوروى، لكن بايد شما توجه داشته باشيد كه شما سفير مملكت اسلامى هستيد كه از همۀ اين قدرتها، قدرتش بالاتر است. و از همۀ اين «شريف‌ها» ـ اگر آنها شرافتى داشته باشند ـ شرافتش بالاتر است. و شما بايد حيثيت خودتان را از اول حفظ كنيد. و از مسائل مهمى كه شماها مثل ماها موظف بر آن هستيد اين است كه با عمل خودتان در آنجا، با وضعيت سلوكتان با كارمندان، با وضعيت اصل سفارتخانه و وضع سفارتخانه طورى باشد و طورى بكنيد كه با همين عمل بتدريج انقلاب شما صادر بشود به آن كشورى كه در آن هستيد. مسائل اخلاقى، يك مسائلى است كه وقتى كه يك كسى مقيّد به آن بود و دنبالش بود، اين سرايت مى‌كند. و مردم به حسب طبيعتشان، به حسب فطرتشان ـ فطرتها سالم است منتها تربيتها ضايع مى‌كند فطرتها را ـ [آن را قبول مى‌كنند]. تحقير بنيادهاى ظلم و طاغوت با عمل و اخلاق اسلامى شما بايد خيال كنيد خودتان كه در يك مملكتى وارد شديد و مى‌خواهيد اين مملكت را مثل مملكت خودتان تربيت كنيد. و مى‌خواهيد اسلام را در آنجا هم صادر كنيد. صدور اسلام به اين است كه اخلاق اسلامى، آداب اسلامى، اعمال اسلامى آنجا طورى باشد كه مردم توجه به آن بكنند. و از امور مهمه داشتن يك نشريه در هر سفارتخانه هست. نشريه، نه مثل نشريه‌هاى زمان طاغوت. نشريه، يك نشريۀ اخلاقى ـ اسلامى و در آن درج بشود مسائلى كه در ايران گذشته است. شما مى‌بينيد كه الآن در همه جاى دنيا تقريباً به ضد جمهورى اسلامى تبليغات مى‌شود. تبليغات همه جانبه، چه دستگاههاى تبليغات غرب با همۀ وابستگان و چه دستگاه تبليغات شرق با همۀ وابستگانش. اين براى اين است كه اينهااز جمهورى اسلامى وحشتزده شده‌اند. علاوه بر اينكه منافعشان در خود ايران از دست رفته است و ـ ان شاءاللّه‌ ـ تا ابد از دست خواهد رفت. علاوه بر اين، خوف اين را دارند كه اين مطلب سرايت كند و اين نهضت و انقلاب سرايت كند به خارج و صادر بشود در مملكتهاى ديگرى. و آنها هم بعد از فهم اين معنا كه اسلام بايد در آن محل باشد، اسلام وضعش چطور است، آن را هم مى‌ترسند كه مبادا آنجا هم مثل ايران بشود، و آن دستگاههاى طاغوتى‌شان كم‌كم رو به زوال باشد و ان شاءاللّه‌ هست رو به زوال. شما بايد به هر سفارتخانه‌اى كه داريد، به جاى آن خرجهاى طاغوتى كه در آن وقت مى‌شد، آن مهمانيهاى طاغوتى كه همه‌اش بر خلاف اخلاق اسلامى بود، و آن خرجهاى ديگرى كه خود شما هم مى‌دانيد كه در آنجاها مى‌شد، آن مخارج را صرف تبليغات بكنيد، و به دنيا بفهمانيد كه اسلام چطور است و مملكت ما چه وضعى دارد. در مقابل همۀ تبليغاتى كه مى‌شود، از هر جور تبليغى كه مى‌شود جواب بدهيد و آشنا كنيد ممالك ديگر را. كشورهاى ديگر را به آن چيزى كه در ايران هست و آن طورى كه در ايران مى‌گذرد. آشنا كنيد مردم را به اسلام و به نهضت اسلامى و انقلاب اسلامى. خوف اينكه ما اگر ساده رفتار كنيم، با آن سفارتخانه‌هاى آنها و آن وضعى كه دارد، ما در نظر آنها تحقير مى‌شويم، اين خوف را در خودتان راه ندهيد. بلكه شما با عملتان تحقير كنيد آن طور بناها و بنيادهاى ظلم و طاغوتى را. شما گمان نكنيد كه چنانچه به طور ساده عمل بكنيد و سفارتخانۀ شما يك امر، يك جاى ساده‌اى باشد، يك مركزى باشد كه از آنجا علم و دانش و اخلاق صادر بشود، شما تحقير خواهيد شد. خير، اين حرف، حرف غربزده‌هاست كه خيال مى‌كنند كه ما اگر مثل غرب نباشيم، ما تحقير مى‌شويم. ما الآن بنا داريم كه مثل غرب نباشيم، و بنا داريم وابسته نباشيم، و بنا داريم مستقل باشيم و آزاد باشيم. و الآن مى‌بينيد كه آنهايى كه، ملتهايى كه تحت تأثير تبليغات امريكا و شوروى و ساير اذناب آنها واقع نشدند، همۀ آنها به نظر اعجاب و عظمت به شما نگاه مى‌كنند. عظمت انسان به لباس و كلاه و اتومبيل و ـ نمى‌دانم ـ پارك و امثال ذلك نيست. انسان يك حقيقتى است كه آن حقيقت اگر بروز كند شرافتمند است، عظمت دارد. شما مى‌بينيد كه بزرگترين افراد بشر انبيا بودند و ساده‌ترين از همه هم آنها بودند. در عين حالى كه بزرگتر از همه بودند و همه آنها را به بزرگى مى‌شناختند، در عين حال ساده‌ترين افراد بودند در وضع زندگى‌شان. تمام انبيا اين طور بودند و تاريخ، همۀ آنها را نشان مى‌دهد كه با وضع بسيار ساده‌اى عمل مى‌كردند. در صدر اسلام آن امر بسيار روشن است كه چه جور وضع داشتند، حكومتها چه وضعى داشتند و امراى ارتش چه وضعى داشتند، و خود اشخاصى كه در رأس بودند با مردم چه وضعى داشتند. در عين حالى كه وضعشان آن طور بود كه وقتى يك كسى از خارج مى‌آمد در مسجد رسول اللّه‌، واين افراد نشسته بودند، نمى‌شناخت كه كدام يكى اينها رسول اللّه‌ هستند. سؤال مى‌كرد كه كدام يكى هستيد؟ براى اينكه نه بالايى بود، نه پايينى‌بود، دور مى‌نشستند. اگر حصيرى هم بود يا بوريايى بود من نمى‌دانم، لكن اين فرشهايى كه شما خيال كنيد، حتى اين فرشى كه شما زيرتان انداختيد نبوده است. آن وقت دور هم مى‌نشستند و ليكن عظمتشان، عظمتى بود كه دنيا را تحت تأثير قرار داد. عظمت انسان به روحيت روح انسان است. عظمت انسان به اخلاق و رفتار و كردار انسان است، نه به اينكه اتومبيلش سيستم كذا باشد، نه به اينكه گارد داشته باشد نه به اينكه خَدَمه داشته باشد. اينها عظمت انسان نيست، اينها انسان را منحط مى‌كند از آن مقامى كه دارد. صدور انقلاب با عمل و اخلاق شما آقايان كه در سفارتخانه‌ها هستيد موظفيد عقلاً و شرعاً به اينكه هر چه ساده‌تر، سفارتخانه‌هاتان هر چه ساده‌تر باشد. و كيفيت معاشرتتان با آن اشخاصى كه كارمند هستند در آنجا و به اصطلاح شما زيردست گفته مى‌شوند، برادرانه باشد. و در عين حالى كه آنها از شما بپذيرند مطالبى كه مى‌گوييد، لكن برادرانه بايد باشد. و همين طور وضع مهمانيهايتان، وضع گذران خودتان، وضع كسانى كه در آنجا كار مى‌كنند، آنها بايد متحول بشود به يك وضع اسلامى كه هر كس مى‌آيد در آنجا اسلام را در آنجا عملاً ببيند. ما هر چه فرياد بزنيم كه ما اسلامى هستيم و جمهورى اسلامى هستيم، لكن وقتى ببينند ما را كه در عمل، غير او هستيم، از ما ديگر باور نمى‌كنند. وقتى مى‌توانند باور كنند از ما كه مايى كه مى‌گوييم جمهورى اسلامى هستيم، عملمان هم آن طور باشد. عمل طاغوتى نباشد. و قول، قول اسلامى، عمل اسلامى باشد و خود رفتار، اسلامى باشد. گفتار اسلامى باشد تا صادر بشود اين جمهورى اسلامى در ساير كشورها. صدور با سر نيزه، صدور نيست. صدور با زور، صدور نيست. صدور آن وقتى است كه اسلام، حقايق اسلام، اخلاق اسلامى، اخلاق انسانى در اينجاها رشد پيدا بكند. و شما موظف به اين معنا هستيد، و بايد اين كار را انجام بدهيد كه هم در عمل و هم در نوشته‌هايى كه در آنجا منتشر مى‌كنيد، بايد بكنيد و مجله داشته باشيد و آن مجله يك مجله‌اى باشد كه هم در عكسهايى كه در آن هست، و هم در مسائلى كه در آنجا طرح مى‌شود همه‌اش موافق باشد با جمهورى اسلامى تا به واسطۀ تبليغات، اسلام نفوذ كند در آنجا، و اين را بدانيد كه اگر شما تبليغات بكنيد و همين طور دانشجوهاى عزيز ما در آنجا كوشش كنند در اينكه در هر جا كه هستند با هر طايفه‌اى كه برخورد مى‌كنند مسائل ايران را، مسائل اسلامى ايران را در آنجا طرح بكنند، و آن چيزهايى كه در مجلات خارج، در روزنامه‌هاى خارج در هر جا نوشته مى‌شود، آنها را يكى‌يكى براى آنها تحليل كنند و دروغ آن چيزها را بر آنها ثابت بكنند. عمده مسئله اين است كه ما فهميده باشيم در قلبمان كه ما مى‌خواهيم جمهوريمان اسلامى باشد. بايد همان طورى كه با زبان مى‌گوييم، قلب ما معتقد شده باشد به اينكه ما مى‌خواهيم اسلام باشد. «ما مى‌خواهيم اسلام باشد» ديگر با تمام اعوجاجات بايد مبارزه بكند انسان. اول از خودش شروع كند، ببيند خودش چه اعوجاجاتى دارد. هر انسانى لا محاله^۱ در خودش نقصهايى مى‌بيند. كم است كسى كه نقص نبيند در خودش. و اگر كسى نقص در خودش نمى‌بيند، اين خودش يك نقصى است كه دارد. انسان بايد تربيت بشود، بايد به تزكيه تربيت بشود. و انسان از خودش بايد شروع بكند، از خانوادۀ خودش بايد شروع كند. و شما از خودتان، خانواده‌هايتان، خودتان همه شروع كنيد تا به خارج برسد. دانشجويان ما بايد خودشان اول توجه بكنندكه رفتار خودشان، كردار خودشان، گفتار خودشان همۀ اينها منطبق با موازين اسلامى و اخلاقى باشد تا اينكه اگر مردم را دعوت كرديد به اسلام، و بايد هم دعوت بكنيد، حرف شما مخالف با عمل شما نباشد. خودتان يك وضعى نداشته باشيد كه وقتى بگوييد، مسخره كنند كه آقا خودش فلان است و ما را دعوت به چه مى‌كند. معرّفى درست اسلام با رفتار در هر صورت من از خداى تبارك و تعالى، سلامت و سعادت شما، همۀ شما را مى‌خواهم. و همۀ ملت ما موظف‌اند به اينكه رفتارشان يك رفتارى باشد كه با همين رفتار، اسلام را نمايش بدهند به خارج. و چنانچه رفتارى باشد ولو در بعضى از جاهايى كه بعضى از اشخاص نفوذ كردند در آنجا، رفتار طورى باشد كه اين رفتار، مخالف با موازين اسلامى باشد اين اسباب اين مى‌شود كه دست دشمنهاى ما يك بهانه بدهد، و ما را و جمهورى ما را با تمام قوا بكوبند. هم جوانان خارجى ما و هم شما سفرا و كارمندانى كه در سفارتخانه‌ها هستيد، همۀ شما، همۀ انجمنهاى اسلامى كه در خارج هست و همۀ افراد مُسْلِم و همين طور ايرانى و غير ايرانى كه در خارج هست، اين معنا براى آنها بيشتر وظيفه است از ما كه در داخل هستيم. همه وظيفه داريم وليكن وظيفۀ شما سنگينتر است، بيشتر است. و بايد با خواست خدا ـ ان شاءاللّه‌ ـ موفق بشويد كه اسلام را در همه جا معرفى كنيد و پس از معرفى، نفوس سالم ـ كه اكثر مردم هستند ـ پذيرش مى‌كنند. پذيرش كه كردند كم كم عمل مى‌كنند. كم‌كم اين انقلاب صدور پيدا مى‌كند به خارج. خداوند همۀ شما را ـ ان شاءاللّه‌ ـ حفظ كند و همۀ شما و ما را موفق كند به اينكه دنبال اين باشيم كه اسلام را در همه جا تقويت كنيم. و از مروّجين اسلام باشيم. و از جنود خداى تبارك و تعالى باشيم. تا ـ ان شاءاللّه‌ ـ به سعادت و سلامت [برسيم ]هم مملكت خودمان و هم ساير ممالكى كه در اسلام هستند، و همين طور مستضعفين جهان ان شاءاللّه‌ همه موفق و مؤيد باشيد. والسلام عليكم و رحمة اللّه‌ و بركاته

1. - به ناچار.