بسمه تعالى ليلۀ 5 ذى‌الحجه 89 خدمت جناب مستطاب عمادالاعلام و ثقة‌الاسلام آقاى خلخالى ـ دامت افاضاته مرقوم محترم واصل شد.^۱ گمان مى‌كنم مبادى مختلفه در قلب جنابعالى حكمفرما بوده است و مرقوم طولانى شما از آنها سرچشمه گرفته باشد: يكى عاطفه كه از خواص لاينفكّ^۲ شماست؛ يكى محبت به اينجانب كه شك در آن ندارم؛ يكى هم ناراحتى اعصاب! اين جمله باعث شده است كه مطالبى كه به شما گفته شده است و من به هيچ وجه از آنها اطلاع ندارم باور فرموديد و قضيه را مفروضه اخذ نموده و متفرع بر آن مطالبى كه هيچ انتظار از شما نداشتم مرقوم نموده‌ايد: «دل شما از من خون است»! من اشخاصى كه فرضاً به من بديها كرده باشند دلم از آنها خون نيست، و اگر خداى نخواسته باشد، چنين اظهارى نخواهم كرد؛ شما كه در دل من مقام مخصوصى داريد و همان طور كه كراراً گفته‌ام در سختيها و خطرها، بالاتر از ديگران، شما مردانه خود را براى هدف من كه هدف همه است ان شاءاللّه‌، به خطر مى‌انداختيد، چطور ممكن است دلم از شما رنجش داشته باشد يا اگر خداى نخواسته رنجشى باشد به كسى بگويم؟! خصوصاً با اين تعبير غيرصحيح. شما مطمئن باشيد كه من ان شاءاللّه‌ تا آخر عمر عواطف شما را فراموش نمى‌كنم. آنچه اينجانب را بسيار بسيار ناراحت كرد جُمَلى^۳ است كه در اواخرِ مرقومْ ذكر فرموده‌ايد كه «فلان، نردبام ترقى بود» الى آخر. البته اين جُمل در حالى نوشته شده است كه مبدأ مهمّ عصبى كارفرما بوده است؛ لكن عواطف شما بايد غلبه كند بر اعصاب. اينكه شما مرقوم داشته‌ايد، كانّه اينجانب را مثل آغا محمد خان قجر سرسلسلۀ قاجار تصور فرموديد! بايد جداً عرض كنم اشتباه فرموديد. نه شما در آن روزها سمت چوب بست داشتيد، هدف مشتركى بود و تشخيص داده بوديد و عمل فرموديد ـ‌جزاكم‌اللّه‌ خيراً ـ و نه من به امثال شماها كه مايۀ اميد و نور چشمم هستيد، چنين نظرى داشته و دارم. من الآن در حالى هستم كه نمى‌توانم بيش از اين تصديع دهم لكن شما بدانيد كه مورد علاقه اينجانب هستيد و خواهيد بود. يك جملۀ ديگر نيز در مرقوم شما بود كه آن هم ناراحتم كرد و خيلى از شما تعجب كردم كه چطور پس از آن همه سوابق، اينجانب را نشناخته‌ايد و گمان كرديد اگر شما «درس» برويد من ناراحت مى‌شوم. بسيار در اشتباه هستيد! اميد است ان شاءاللّه‌ پس از اين به حرف اشخاص گوش نكنيد و تا تحقيق نفرماييد آن هم از خود اينجانب ترتيب اثر ندهيد. اما راجع به مصطفى، شما و ايشان دو نفر رفيق و همسن هستيد و گله‌ها را هر طور مى‌خواهيد بكنيد؛ ولى در موضوع ايشان هم هر حرفى را باور نفرماييد. ممكن است مفسدينى بخواهند بين شما و ايشان نگرانى ايجاد كنند. من مرقوم شما را به ايشان نشان ندادم و حرفى هم نزدم لكن از ايشان بى‌علاقگى نسبت به شما ادراك نكردم. از جنابعالى اميد دعاى خير دارم. و آنچه مايۀ دلخوشى است آن است كه چند روزى بيش، اين حرفها نيست و نفَسى چند كه از اينجانب مانده است منقطع مى‌شود و حرفها تمام مى‌شود. والسلام عليكم و رحمة‌اللّه‌. روح‌اللّه‌ الموسوى الخمينى

1. ـ مرقومۀ امام خمينى، در پاسخ به نامۀ مورخ اول ذى‌القعدة‌الحرام 1389 هـ . ق . آقاى صادق خلخالى به محضر معظمٌ‌له است.
2. ـ ويژگيهاى جدا ناشدنى.
3. ـ جمع جمله.