بسم اللّه‌ الرحمن الرحيم مقصد اصلى انبيا كوششهايى كه انبيا مى‌كردند و جنگهايى كه با مخالفين راه حق مى‌كردند، و خصوصاً جنگهايى كه در صدر اسلام واقع شد، مقصد جنگ نبوده است، و مقصد كشورگشايى هم نبود. مقصد اين بوده است كه يك نظامى عادلانه كه در آن نظام عادلانه، احكام خدا جارى بشود[باشد]. انبيا آن همه زحمت كشيدند نه فقط براى اينكه طرف را از صحنه خارج كنند و خودشان صحنه را دست بگيرند، بلكه مقصد اصلى اين بوده است كه اين انسانهايى كه انسانيت ندارند، اين اشخاصى كه در راه خلاف دارند سير مى‌كنند و آنها مى‌ديدند كه اين راه خلاف، راه شقاوت است، راه ضلالت است، راهى است كه مردم را در اين دنيا به شقاوت و در آن دنيا هم به مهلكه مى‌كشاند؛ انبيا از طرف خداى تبارك و تعالى مأمور شدند براى نجات مردم، مردم را اگر به حال خودشان مى‌گذاشتند جز يك حيوانى كه خوردن و خوابيدن را و شهوات را ادراك بكند و در راه آن، عمل بكند چيز ديگرى را نمى‌توانستند بفهمند، از باب اينكه ماوراى طبيعت بر مردم پوشيده است. آنى كه مردم مى‌دانند همين عالم را عالم طبيعت را و آنهايى كه علمشان ديگر زياد هست، خصوصيات طبيعت را زيادتر مى‌فهمند. لكن همۀ آنها همين است كه از طبيعت بهره‌ور مى‌شوند و به طبيعت توجه دارند و انسان را هم به همين جنبۀ طبيعى مى‌شناسند، و براى همين جنبۀ طبيعى انسان هم زحمت مى‌كشند. اهتمام مادّيين به طبيعت تمام زحمات مادّيين كه مربوط به مكتب الهى نباشد، صرف ادراك طبيعت و خصوصياتى كه در طبيعت است مى‌شود و استفاده از طبيعت، آن هم طبيعت انسان از طبايعِ عالَم. هر چه نگاه بكنيد از اين تمدنهاى بزرگ، جديد و از اين پيشرفتهاى عظيم انسانى، مى‌بينيد كه همۀ آن مربوط به همين طبيعت است و مربوط به استفادۀ انسان از طبيعت است، آن هم استفادۀ انسان طبيعى از عالم طبيعت. از عالم طبيعت به آن طرف، اين موجودات طبيعى نمى‌توانند بفهمند، و لهذا اينها راهى به آن عالم ندارند مگر از راه وحى كه همۀ عالم در تحت سيطره‌اش هست و چون اين انسان مثل ساير حيوانات نيست ـ كه همان حيات طبيعى و دنيايى باشد ـ بلكه انسان يك طور خلق شده است كه علاوه بر حيات طبيعى، حيات مابعدالطبيعه هم دارد، و آن حيات مابعدالطبيعه حيات صحيح انسان است، اينجا همان حيات حيوانى است، از اين جهت مردم محتاج شده‌اند به اينكه در پيدا كردن راه صحيح از طريق وحى به اينها گزارش داده بشود و خداى تبارك و تعالى هم منّت بر مردم گذاشت و انبيا را مبعوث فرمود تا اينكه راه را به اينها نشان بدهند. هدف از تعليمات انبيا تمام تعليمات انبيا براى مقصد نشان دادن راهى است كه انسان ناچار از اين راه بايد عبور كند. ناچار انسان از اين عالم طبيعت به يك عالم ديگرى عبور مى‌كند؛ اگر سرخود باشد يك حيوانى است كه از اين عالم به عالم ديگر مى‌رود. و اگر چنانچه به راه انبيا برود انسانيتش كامل مى‌شود و هر چه بيشتر اطاعت كند، بيشتر انسانيتش رشد مى‌كند. تمام كوشش انبيا براى اين بوده است كه انسان را بسازند؛ تعديل كنند؛ انسان طبيعى را مبدل كنند به يك انسان الهى؛ در همين عالم كه هست هم باز اين جور باشد. نظر انبيا به اين عالم با نظر اشخاص ديگر فرق دارد، آنها مى‌خواهند اين عالم را الهى كنند؛ يعنى به هر چه نگاه مى‌كنند آثار الهيّت در آن ملاحظه كنند. ساير قشرها، چه فلاسفه باشند و چه ساير دانشمندان باشند، خصوصاً دانشمندان طبيعى، اينها تمام نظرشان به اين است كه آثار طبيعت را كشف كنند، و استفاده از طبيعت بكنند. انبيا طبيعت را قبول دارند؛ لكن طبيعت را مهار مى‌كنند به طورى كه در تحت الهيّت مهار بشود؛ در تحت عالم بالاتر باشد. همان استفاده‌اى را كه ماها كه اطلاع از آن واقعيات نداريم ـ از اين عالم طبيعت مى‌كنيم. آن آدمى كه از ماعداى طبيعت هم اطلاع دارد همين استفاده را مى‌كند؛ با فرق اينكه، اين كه استفاده مى‌كند نظرش به همين طبيعت است و او كه استفاده مى‌كند طبيعت را، آثار آن عالم مى‌داند و حق تعالى را در طبيعت مشاهده مى‌كند. اين همه جنگهايى كه در اسلام شده است و زحماتى كه اولياى خدا كشيده‌اند و اينها براى اينكه اسلام را پابرجا كنند؛ احكام اسلام را پياده كنند. آن هم براى اينكه انسانها را هدايت كنند به يك واقعياتى كه اطلاع بر آن ندارند، راه را نمى‌دانند؛ آنها مى‌دانند راه را اين طور بايد بروند. هدف ملت از نهضت اسلامى ما تا حالا كه اين جمهورى اسلامى را، همۀ شماها زحمت كشيديد و همۀ قشرهاى ملت متحد شدند با هم و خونها را دادند و زحمتها كشيدند و زجرها كشيدند و اين سد را شكستند و رأى به جمهورى اسلامى هم دادند، اين براى اين نبود كه فقط حريف را از ميدان در بكنند و خودشان به جاى او بنشينند، اين براى اين بود كه يك رژيم فاسد را تبديل كنند به يك رژيم صحيح، رژيم عادل. كه وقتى رژيم عادل تحقق پيدا كرد و احكام اسلام آن طورى كه بايد تحقق پيدا كرد، آن وقت افراد اگر عمل كنند، راه صحيح واقعيت را پيدا مى‌كنند و رژيم هم اگر چنانچه اسلامى باشد و عمل، عمل اسلام باشد و همۀ نظام، نظام اسلامى باشد، يك نظام عادلانه‌اى كه به هيچيك از افراد تعدى نشود، در هر اداره‌اى برويد آنجا اسلام را ببينيد، در هر بنگاهى برويد آنجا هم ببينيد اسلام هست، اينكه حكومت مى‌كند اسلام حكومت بكند؛ غير اسلام در كار نباشد. ما تا حالا نرسيديم به اين، ما رأى داديم به اينكه جمهورى اسلامى [باشد]. حالا هم رژيم ما جمهورى اسلامى است. اما اين طور نيست كه تا ما رأى داديم جمهورى اسلامى، يك جمهورى اسلامى شده باشد. فقط نظام الآن نظام جمهورى اسلامى [است]، و دنيا هم شناخته است ايران را به اينكه اينجا رژيمش جمهورى اسلامى است؛ اما اسلام كه اين را نمى‌خواسته كه ما يك رأى بدهيم و بگوييم جمهورى اسلامى، اسلام مى‌خواسته كه در رژيمش اين طور باشد كه هر جا پا بگذارى احكام اسلام باشد؛ غيرش نباشد. اگر ما با همۀ زحمتها، با همۀ خون دادنها، به اينجا رسيديم كه جمهورى اسلامى و باز رهايش كنيم، تمام كارهايمان هدر رفته؛ يعنى طاغوت فرق نمى‌كند كه محمدرضا باشد، يا من و شما، حيطۀ شعاع عمليات مختلف است؛ يك كسى طاغوت است در خانواده خودش، يك كسى طاغوت است در خودش و همسايه‌هايش، يك كسى طاغوت است در محله‌اش، يك كسى در شهر، يك كسى هم در يك استان؛ يك كسى هم در سطح كشور. در طاغوتى [بودن] فرقى نيست؛ در شعاع عمل فرق است. همين طاغوتى كه در خانوادۀ خودش طاغوت است اگر دستش برسد در محله هم طاغوت است. اگر دستش برسد، در همۀ سطح كشور طاغوت است. براى اينكه خودش وقتى طاغوت هست ديگر شعاع عمل كم و زيادش پيش او فرقى ندارد. دستش نمى‌رسد، دستش برسد، همان كارهايى كه محمدرضا مى‌كرد اين آدم هم همان كارها را مى‌كند، تا تربيت اسلامى و انسانى و تحت تربيت انبيا كسى نباشد، دستش نمى‌رسد، و الاّ وقتى دستش برسد همۀ آن كارها را مى‌كند، حالا هم خيال مى‌كند نمى‌كند. اين آدمى كه در منزل خودش ظلم مى‌كند، در منزل خودش تعدّى بر اولادش، بر فرزندش، بر خادمش مى‌كند، اين اگر زيادتر بشود خدمه‌اش، زيادتر بشود اولادش، زيادتر بشود تابعش، همان قدر كه آنها زيادتر مى‌شوند اين وسعت ظلمش زياد مى‌شود؛ براى اينكه آدمِ ظالم است. ظالم اگر ده نفر تحت سيطره‌اش باشند، ظلمش به اندازۀ ده نفر است. اگر سى و پنج ميليون جمعيت هم باشند، ظلمش به اندازۀ سى و پنج ميليون نفر است. آدم، همان آدم است، براى اينكه آدم نشده است؛ يك موجود طاغوتى شيطانى است. اين موجود طاغوتى شيطانى اگر تحت سيطرۀ انبيا نرود، تحت تعليم و تربيت انبيا نرود، هيچ فرقى مابين اين فرد با آن فردى كه يك عالم را دارد مى‌چاپد در روحيات نيست، در عمل هست؛ از باب اينكه اين دستش نمى‌رسد، او دستش مى‌رسد. اينهايى كه مثلاً فرض كنيد در ايران سيطره داشتند، مثل محمدرضا، اگر در عراق هم سيطره‌اش مى‌رفت، همين ظلمهايى كه اينجا مى‌كرد آنجا هم مى‌كرد. اگر در همۀ ممالك اسلامى هم سلطه پيدا مى‌كرد، همين كارهايى كه اينجا مى‌كرد در همه جا مى‌كرد. اگر در همۀ عالم هم سلطه پيدا مى‌كرد، همان مطالب بود. مى‌بينيد كه اين ابرقدرتها كه دستشان را همه جا دراز مى‌كنند براى چاپيدن، آن آدمى كه چاپيدنش يك حدود خاص داشت وقتى كه شد رئيس، يك قدرى وسعت پيدا مى‌كند و همان كارها را آنجا مى‌كند. گمان نكنيد كه من و شما اگر دستمان برسد به آنها نكنيم، تا آدم نشويم همان حرفها هست. كوشش همگانى در اسلامى شدن نظام بايد همه فكر اين معنا را بكنيم كه رژيممان را رژيم اسلامى بكنيم. رژيم اسلامى به اين است كه اين افرادى كه در كار هستند، اين افرادى كه در اين رژيم سر كار هستند، ـ فرض كنيد كه مشغول به خدمتگزارى هستند ـ كارمندهاى دولتى همه‌شان، هر كدام آنجا كه كار مى‌كنند، كارشان كار اسلامى باشد. اين فكر نباشد كه حالا كه اين اداره آنجايش خراب است، خوب، بگذار اينجايش هم خراب باشد! حالا كه آن آدم آنجا خلاف مى‌كند، خوب، بگذار اينجا هم خلاف بكند، همه مكلّفيم؛ همۀ ما. اگر همۀ عالم خلاف بكنند، يك آدمى كه تربيت شدۀ تحت مكتب انبياست او خلاف نمى‌كند. تمام عالم وقتى كه به هم بخورد و ظلم بشود، حضرت موسى خلاف نمى‌كند. از اينكه حالا همه دارند مى‌چاپند پس بايد من هم اين كار را بكنم، نه. در تربيت انبيا اين جور نيست. على بن ابيطالب ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ همۀ عالم اگر كافر هم مى‌شدند به حال او فرقى نمى‌كرد؛ جز غصه خوردن به اينكه چرا اينها دارند خلاف مى‌كنند، و الاّ مَشْىِ او هيچ تغييرى نمى‌كرد. آن روزى كه تو خانه نشسته بود، با آن روزى كه يك خلافت داراى آن وسعت ـ كه ايران يك جزئش بود تا مصر و در حجاز و همۀ اينجا تحت سيطره بود و از اروپا هم يك مقدارى ـ هيچ فرقى در حال روحيش نبود كه حالا كه من داراى يك همچو چيزى هستم، بايد مثلاً چه بشود، هيچ ابداً در روح او هيچ فرقى نمى‌كرد. براى اينكه روح، روح الهى بود. روح الهى در آن فرقى نمى‌كند يك جمعيت كمى تحت نظر او باشد، يا يك دنيا باشد، در حال روحى او فرقى نمى‌كند. او موظّف است عدالت كند. مى‌تواند با اين چهار تا كه هست عدالت بكند؛ اگر توانست، به همه جا عدالت را گسترش مى‌دهد. همۀ ما الآن كه اسم جمهورى اسلامى روى خودمان گذاشتيم و رژيم سابق را فرستاديم ـ بحمداللّه‌ ـ به خارج و دفنش كرديم، و ديگر هم زنده نخواهد شد ان‌شاءاللّه‌، همۀ ما الآن مكلفيم كه اين رژيمى كه ادعا داريم كه تحقق پيدا كرده، واقعيتش تحقق پيدا كند؛ از حدّ لفظ به حدّ معنا بيايد؛ از حدّ رأى به حدّ خارج بيايد. شما كه مأمورين يك وزارتخانه هستيد يك طور بايد عمل بكنيد، آنها هم كه در وزارتخانۀ ديگرند يك طور؛ همه بايد مأمورين اسلامى باشيد. هر فرد بايد خودش را موظف بداند به اينكه اين كارى كه الآن اين كار جزئى كه پشت ميز نشسته به او محوّل است، اين كارى كه به او محوّل است، روى عدالت عمل بكند؛ منتظر نشود كه وزير، عادل بشود. وزير، عادل بشود يا عادل نباشد، شما بايد عادل باشيد. نخست‌وزير عادل باشد يا نه، براى خودش ضرر دارد و نفع دارد. آن حسابش على_' حدّه هست. شما هم حسابتان على_' حدّه است، پيش خدا حسابش على_' حدّه است، پيش ملت هم حسابش على_' حدّه است. شما كه اين كار جزئى، اين پيشخدمتى كه اين كار جزئى دستش هست، عدالت در آن كارش بايد بكند. آن رئيس اداره هم كه در آنجا نشسته آن هم عدالت در همان كار بايد بكند؛ منتظر نشود ديگران عادل بشوند تا او عادل بشود، مثل اين است كه من منتظر بشوم ديگران نماز بخوانند تا من نماز بخوانم، يا منتظر بشوم ديگران ناهار بخورند تا من ناهار بخورم! چه طور وظايف طبيعى را آدم اين طورى عمل مى‌كند. وظايف طبيعى را هر كسى شخصى عمل مى‌كند؛ شما هيچ وقت انتظار كشيديد ديگران نفس بكشند تا شما بكشيد؟ ديگران نگاه كنند تا شما نگاه [كنيد]؟ هيچ همچو نيست. شما به حسب طبيعتتان وظايف طبيعى را شخصاً عمل مى‌كنيد. وظايف الهى هم همين طور است. همان طورى كه وظايف طبيعى را شخصاً عمل مى‌كنيد، وظايف الهى را هم شخصاً شما موظفيد عمل كنيد، به علاوه، موظفيد كه ديگران را هم وادار كنيد به اين كار. در اينجا موظف نيستيد كه ديگران را وادار كنيد كه نگاه كن. اما در آنجا موظفيد ديگران را تعديل كنيد؛ ديگران را هم تربيت كنيد. عمل به وظيفه هر كدام ما موظفيم خودمان عمل كنيم؛ و موظفيم ديگران را هم وادار كنيم. اگر يك همچو روحيه‌اى در يك ملتى پيدا بشود، كه ان‌شاءاللّه‌ اميدوارم پيدا بشود، اگر يك همچو روحيۀ تعاون معنوى، همان طورى كه در اين برهه‌اى كه انقلاب بود يك تعاون مادى پيدا شده بود اين هم معناً بود، اما معاونت راجع به اين بود كه اينهايى كه مى‌آمدند در خيابانها تظاهر مى‌كردند خانه‌ها به آنها آب مى‌دادند؛ غذا مى‌دادند، عرض كنم، مردم كمك مى‌كردند؛ معاونت مى‌كردند. اگر يك روحيۀ معاونت معنوى پيدا بشود در انسان، در همه كه هر كسى خودش را موظف بداند به اينكه علاوه بر اينكه خودش يك آدمى است كه مى‌خواهد عدالت بكند، وظيفه‌شناس است، پشت ميز كه نشسته كار خودش را كه مى‌كند و كار مردم را كه مى‌خواهد انجام بدهد روى وظايف است، نه روى طمع است، نه روى ترس و خوف است، روى وظيفه است آن طورى كه وظايف شخصى خود را آدم عمل مى‌كند، براى خودش وظيفه مى‌داند كه براى بچه‌هايش لباس بخرد؛ اين يك وظيفه‌اى است پيش آدم، نه خوف است و نه طمع. اگر انسان ـ آن كسى كه متصدى يك كارى است ـ وظيفه بداند اين را كه من حقوق مثلاً مى‌گيرم وظيفه‌ام اين است؛ نخير، حقوق هم نمى‌گيرم وظيفه انسانيم اين است؛ وظيفۀ اسلاميم اين است كه حالا كه متكفل يك امرى شدم و يك دسته‌اى به من محتاج‌اند كه كارهايشان را راه بيندازم، كارها را تعويق نيندازم، همان قدرى كه مى‌توانم، به هر ترتيبى كه جريان دارد جريان بدهم، با رفاقت، جلو و عقب انجام ندهم، خلاف عدالت نكنم، اگر جلو و عقب انجام بدهم اين همان كارهاى طاغوت است، طاغوت در يك چيزِ كم، در يك شعاعِ كم، چنانچه هر كداممان توجه به همين معنا داشته باشيم، هر كسى به خودش متوجه بشود، خودش را درست كند، اداره‌اى كه داراى پانصد نفر مأمور است، هر مأمورى آن كارى را كه به او محوّل است سرش را زير بيندازد و كارش را انجام بدهد، يك اداره درست مى‌شود، يك وزارتخانه درست مى‌شود، باقى درست مى‌شود، همۀ كشور درست مى‌شود. اگر يك همچو چيزى در يك كشورى پيدا شد، اين كشور مترقى است. كشور مترقى اين نيست كه سينماهاى كذا داشته باشد و آن كارهايى كه در آن مى‌شد. يا مترقى آن است كه مراكز فحشا، آن قدر زياد باشد، مشروبخورى آن قدر زياد باشد؛ اين انحطاط است. ملاك مترقى بودن يك كشور كشور مترقى اين است كه افرادش مترقى باشند. فرد مترقى آن است كه وظيفه‌شناس باشد، وظايف اداريش، وظايف الهيش. اگر انسان وظيفه‌شناس شد، يك انسان مترقى است؛ يك انسان عادل است. يك مملكتى اگر ان‌شاءاللّه‌ موفق بشويم، موفق بشويد، به اينكه [در] اين مملكت همه وظيفه‌شناس بشوند و جمهورى اسلامى بشود، جمهورى اسلامى اين است كه ادارۀ ماليه‌اش هم اسلامى باشد؛ ادارۀ عدليه‌اش هم اسلامى باشد. تحول بايد پيدا بشود. تحول در نظام و تحول در افراد كه اين نظام را مى‌خواهند پيش ببرند. به مجرد اينكه تحول در نظام هم باشد و تحول در افراد نباشد، فايده ندارد. براى اينكه وقتى تحول در افراد نباشد، اگر حالا هم يك كسى يك تحولى در نظام درست كند، فردا همين افرادند كه اين نظام را مى‌خواهند پيش ببرند؛ همين افراد نظام را مُعْوَج مى‌كنند؛ برخلاف مى‌كنند. اهميّت تحوّل روحى افراد تحول در افراد، در روحيۀ افراد، ميزان است، و اين با اين است كه همۀ آقايان بناى بر اين بگذارند كه كارهايشان را روى وظيفه‌شان عمل بكنند. خودشان را ببينند در يك جمهورى اسلامى؛ ببينند در يك مملكتى هستند كه رأس اين مملكت امام زمان ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ مراقبشان هست؛ مأمورهاى مخفى دارد؛ ملائكة‌اللّه‌ مأمورند، خودش را تحت مراقبت ببيند، بگويد كه ما يك مملكتى الآن هستيم كه يك مراقبى داريم معصوم، و ما تحت مراقبت هستيم، اعمالمان بايد يك اعمالى باشد كه يك وقتى به عرض ايشان رسيد، راضى از ما باشد. در هر جا كه كار مى‌كنيد، شما براى مسلمانها مى‌خواهيد خدمت بكنيد. دولت، خدمتگزار است نه فرمانفرما دولتها خدمتگزار مردم هستند، نه فرمانفرما. اين رژيم طاغوتى است كه مثلاً يك نخست‌وزيرش، يك رئيس جمهورش، فرمانفرمايى بخواهد بكند، طاغوت همين است. بله، آن مقدارى كه وظيفه هست كه امر و نهى بكند، وظيفه است مى‌كند. اما بخواهد زايد بر آن مقدار وظيفه فرمانفرمايى بكند، حالا كه رسيده به اينجا سوء استفاده بكند، اين همان رژيم طاغوتى است، حالا دستش به زيادتر نمى‌رسد، يا خوف دارد از اينكه مردم به او اشكال بكنند. اگر دستش باز بشود، همان كارهايى كه محمدرضا مى‌كرد شايد من هم بكنم؛ اگر دست برسد. تا تربيت يك تربيت صحيح نباشد فايده ندارد. و شما آقايان ان‌شاءاللّه‌ من اميدوارم خودتان، رفقايتان، ديگران، سفارش كنيد همه كه ما الآن در يك نظامى واقع شده‌ايم كه ما مى‌گوييم ما اسلامى هستيم. شما يك گروه اسلامى هستيد الآن. يك گروه اسلامى اگر همان ادعا باشد، خوب، همۀ عالم مى‌توانند ادعا كنند. مگر محمدرضا نمى‌گفت من مسلمانم، قرآن هم طبع مى‌كرد، خدمت حضرت رضا هم مى‌رفت و مى‌ايستاد و برايش زيارتنامه هم مى‌خواندند و نماز هم مى‌خواند و همۀ اين كارها را مى‌كرد؛ اما نبود اين طور. ما اگر بخواهيم رژيممان رژيم اسلامى باشد و اين ادعايى كه مى‌كنيم كه ما مُسْلِم هستيم و ما طرفدار اسلام هستيم و طرفدار رژيم اسلامى هستيم، بايد اين قدم را هم برداريم كه مهمّش اين قدم است كه محتواى يك مملكتى اسلامى باشد. هر جايش برويم در مملكت اسلامى رفتيم، نه اينكه وقتى رفتيم بازار، ببينيم بازار همان بازار و همان رباخورى و همان اجحاف و همان گرانفروشى بيجا و همانها، و بعد هم فرياد مى‌كند كه اسلام! بعد هم چراغانى مى‌كنند! خيال مى‌كنند با اين مى‌شود امام زمان را بازى داد! نمى‌شود. تا يك نورى در قلب ما پيدا نشود فايده ندارد. هر چه هم از اين اعمال بكنيم، اعمال است. از اين اعمال همه مى‌كنند، بايد اين اعمال بشود؛ نه اينكه اينها نشود، اين اعمال بشود، پيوند با قلب داشته باشد، با قلبمان يك كارى كنيم كه اين عمل را قلب ما آورده باشد. عدالت اجتماعى، هدف جمهورى اسلامى در هر صورت ما الآن در يك جمهورى لفظى اسلامى هستيم، نه جمهورى اسلامى. جمهورى طرح جمهوريت است. حالا طرحش هست، طرحش هم حالا به تمامى باز نيست. وقتى مملكت ما جمهورى اسلامى است كه همه چيزش اسلامى باشد. هر چه ناقص باشد، جمهورى اسلامى ناقص ما داريم، حالا جمهورى اسلامى لفظى داريم. اگر چهار تا اداره‌مان درست بشود، يك جمهورى اسلامى ناقصى. به اندازۀ اين اسلامى شده. اگر ان‌شاءاللّه‌ همه‌اش اسلامى بشود، آن وقت مدّعى هستيم. ادّعاى ما اين است كه جمهورى اسلامى، و اين ادّعا صحيح است و از ما مى‌پذيرند اين را. و اين را هم نبايد هر يك فكر كند كه بگذار ديگران بشوند تا من بشوم. هر كسى بايد آن كارى را كه مى‌كند آن كار را خوب انجام بدهد. شما شبيه‌خوان‌هاى سابق را ديده‌ايد، اين شبيه كه مى‌خواندند، «شمرِ» خوب آن بود كه خوب شمر باشد! اگر آن شمر بنا بود يك كارى بكند كه سيدالشهدا بايد كند، اين خوب «شمر»ى نيست! سيدالشهدا، به حسب شبيه هم آن است كه آن عمل را خوب انجام بدهد، اگر آن عمل را خوب انجام بدهد، يك شبيه‌خوان خوبى است. هر يك ما بايد آن عملى كه دستش مى‌دهند خوب انجام بدهد. نرود سراغ اينكه ديگران چه مى‌كنند، بخواهد دخالت [كند] در كار ديگران. نه، دخالت در كار ديگران نكنيد. شما آن كارى كه به آن موظف هستى همان كار را خوب انجام بده، برادرت هم كه پهلويت نشسته اگر انجام خواست بدهد، ديدى يك خلافى مى‌خواهد بكند، به او بگو كه آقا ما جمهوريمان اسلامى است. جمهورى اسلامى معنايش اين است كه عدالت باشد، عدالت اين است كه اين آدمى كه الآن احتياج به من دارد، از خارج آمده الآن، از راه دور آمده، به اين اداره احتياج دارد، زود رسيدگى بشود به احتياج اين. اين طور نباشد كه يك كسى كه آشناى ما هست، جلو كارش را انجام بدهيم، يك كسى كه خير، غريبه هست، عقبتر انجام بدهيم و هكذا، چيزهايى كه شما مى‌دانيد مى‌شد، اين چيزهايى كه مى‌شد ديگر نگذاريد بشود. خداوند ان‌شاءاللّه‌ همۀ شما را حفظ كند؛ توفيق بدهد و اميدوارم كه همۀ ما با هم بتوانيم كه يك جمهورى اسلامى درست كنيم.