بسم اللّه الرحمن الرحيم هدف اصلى انقلاب، تحقق اسلام در همۀ ابعاد من ميل نداشتم كه آقايان فضلا در اين آفتاب گرم، در اين خانۀ محقر، با اين هواى گرم زير آفتاب، اينجا تشريف داشته باشند. و گمان داشتم و گفتم به بعضى آقايان كه از آقايان بخواهند كه در سالن مدرسۀ فيضيه تشريف داشته باشند تا من آنجا خدمتشان برسم. لكن بعد مثل اينكه اينطور مقرر فرمودند آقايان كه اينجا تشريف داشته باشيد. و من از اينكه شما الآن در زحمت هستيد، هم خواهران، هم برادران، هم علماى اعلام، در زحمت هستيد بسيار معذرت مى‌خواهم. و اين زحمت را هم جزء خدمتهاى به امام زمان ـ سلام‌اللّه عليه ـ و به اسلام عزيز بايد محسوب بداريد. مسائل زياد است و مطالبى كه پيش خواهد آمد زياد است؛ لكن ما بايد در مسائل هر مسئله‌اى كه پيش آمد و [قبل از] پيش آمدن، آن مسئله را بررسى كنيم، و در آن مسئله فعاليت. تاكنون مسائل بزرگى را با همت همۀ قشرهاى ملت، خصوصاً روحانيت عظيم‌الشأن، پشت سر گذاشتيم. و بحمداللّه موفق شديد شما آقايان و ملت بزرگ و همۀ قشرها بر اينكه اين خدمت بزرگ را به اسلام كرديد؛ و اين اشخاصى كه به اسلام خيانت كردند و بناى خيانت بزرگتر داشتند و كسانى كه آنها را تأييد مى‌كردند و بناى تأييد بيشتر داشتند، آنها را شكست مفتضحانه داديد و رفتند و دست خيانتشان كوتاه شد؛ چنانكه دست چپاول ابرقدرتها هم كوتاه شد. آنچه كه پشت سر گذاشتيم بحمداللّه موفقيت‌آميز بود. لكن ما نبايد به همين معنا قناعت كنيم و مسرور باشيم كه مطالب تمام شده است. مطالب تمام نشده است و مسائل اصولى هم باقى مانده است. براى اينكه اصل حركت روحانيت و حركت همۀ قشرهاى ملت براى جانشين كردن اسلام در محل طاغوت بود. البته براى مقدمۀ اين جانشينى، اول بايد طاغوت برود، و رفت. حالا وقت اين است كه ما به جاى آن طاغوت، يك حكومت عدل اسلامى، يك حكومت انسانى، يك حكومت قرآنى جايگزين كنيم. و اين حالا اول كار است. البته اصل تغيير رژيم و برقرار شدن جمهورى اسلامى الآن هست؛ يعنى اصل رژيم تغيير كرد و الآن رسماً ايران جمهورى اسلامى است و همه هم شناختند ايران را به اين معنا؛ لكن ما فقط اين معنا را نمى‌خواهيم كه جمهورى اسلامىِ رأيى باشد، لفظى باشد. مهم همۀ ما و همۀ شما و همۀ ملت و همۀ علماى اعلام اين است كه اسلام به همۀ ابعاد تحقق پيدا بكند؛ به طورى كه هركس وارد اين مملكت مى‌شود، از سرحد كه وارد شد، آثار اسلام ببيند تا مركز كه آمد آثار اسلام؛ دانشگاه رفت اسلامى؛ وزارتخانه‌ها رفت اسلامى؛ ادارات دولتى رفت اسلامى؛ بازار آمد اسلامى؛ [نزد] كشاورزها و پيش كارگرها رفت اسلامى. آنكه مقصد ما هست اين معنا هست؛ نه فقط رفتن چپاولگرها. و ما راجع به اين معنا در اول قدم هستيم، و مسائل پشت سر است. منتها بعض مسائل الآن وقت است كه ما تمام همتمان را به آن مسئله بگماريم و با تمام قوا توجه بكنيم؛ و بعض مسائل بعد از اين است؛ و بعض مسائل هم مسائل فرعى است كه دنبالۀ اينها بايد تحقق پيدا بكند. فراخوانى عموم متفكران و دانشمندان اسلامى آنكه الآن محل ابتلاى همۀ ما هست اين است كه يك پيشنويسى از قانون اساسى شده است و اين پيشنويس به معرض افكار عمومى گذاشته شده است. الآن بايد همۀ قشرها و شما روحانيون و همۀ روحانيون همۀ بلاد و همۀ روشنفكران اسلامى و همۀ متفكرين اسلامى، با ديد اسلامى، براى جمهورى اسلامى، اين قانون را بررسى كنند و نظر بدهند. اين قانونى كه پيشنويس شده است براى اين است كه همه نظر بدهند. شما آقايان، شما علماى اعلام، شما متفكرين اسلامى، شما اشخاصى كه علاقه به اسلام و علاقه به ديانت مقدسۀ اسلام داريد و عقيده داريد به اينكه هيچ حكومتى مثل حكومت اسلام نيست و هيچ رژيمى مثل رژيم اسلامى نيست، بايد نظر كنيد به اين قانون. يكى‌يكى موادش را يك ماه مهلت داريد، يكى‌يكى موادش را در نظر بگيريد، و هرچه به نظرتان رسيد كه براى اسلام مفيد است و موافق با جمهورى اسلامى است و در اين قانون ناقص است، در آن جهت تذكر بدهيد و بنويسيد و در روزنامه‌هايى كه هست منتشر كنيد. آقايان ننشينيد كه ديگران قلمها را بردارند و بررسى از قانون بكنند؛ و به خيال خودشان آنها را ... اصلاح بكنند. اين حق، حق شماست. قانون اسلام را اسلام‌شناس بايد نظر بدهد. قانون اساسى جمهورى اسلام يعنى قانون اساسى اسلام. حق اين مطلب با شماست؛ با علماى‌اعلام است؛ با مراجع عظام است؛ با همۀ روشنفكران اسلامى است. ننشينيد تا اينكه روشنفكران خارجى، روشنفكرانى كه به اسلام عقيده ندارند، اظهارنظر بكنند و اين حرفهايى كه مى‌نويسند بنويسند. شماها قلم را برداريد. در همۀ مساجد، در همۀ مدارس، در همۀ كوچه و بازار، مسائلى را كه به نظرتان مى‌رسد بايد در اين قانون اساسى باشد طرح كنيد. علما طرح كنند و مردم دنباله ننشينيد ديگران براى شما تكليف معيّن كنند. خودتان تكليف را معيّن كنيد. خودتان قانون را بررسى كنيد. خودتان نظر بدهيد. خودتان روزنامه‌ها را پر كنيد از مقالات خودتان. ننشينيد ديگران براى شما مقاله بنويسند و مسائلى طرح بكنند، كه يكوقت خداى نخواسته برخلاف مسائل اسلامى و برخلاف شئون اسلام باشد. همه موظفيم؛ همه بايد اين كار را انجام بدهيم و نظر بدهيم؛ و همه حق نظر داريم؛ و شما علماى‌اعلام بيشتر حق نظر داريد. آنهايى كه اسلام را مى‌شناسند، آنهايى كه علاقه به اسلام دارند، آنها بيشتر بايد در اين امر جديت كنند و پيشقدم باشند. اهميت انتخاب خبرگان براى بررسى قانون اساسى و بعد، آن چيزى كه بسيار مهم است قضيۀ انتخاب اشخاصى است كه بايد نظر كنند به اين قانون و بايد بعد از اينكه همه رأى خودشان را دادند و همه مطالب خودشان را گفتند، اين عده 75 نفرى، مثلاً بنشينند و اين قانون اساسى را با آرايى كه از همه مى‌آيد نگاه كنند، و جرح و تعديل كنند، و بنويسند، كه بعد به رفراندم واقع بشود. مهم اين است اشخاصى كه براى بررسى اين قانون تعيين مى‌كند ملت بفهمد چه اشخاصى بايد تعيين كند. بفهمد كه مسئله، مسئلۀ اسلامى است؛ نه مسئله، مسئلۀ غربى، نه مسئله، مسئلۀ شرقى. ما نمى‌خواهيم قانون اساسى غربى، يا نمى‌خواهيم قانون اساسى شرقى، را بررسى كنيم. ما مى‌خواهيم قانون اساسى جمهورى اسلامى را بررسى كنيم. و اين لازم است كه اشخاصى كه انتخاب مى‌كنند، مردم انتخاب مى‌كنند، آقايان روحانيين پيشنهاد مى‌كنند، مراجع پيشنهاد مى‌كنند، اشخاصى را پيشنهاد كنند، مردمى را پيشنهاد كنند، كه اينها علاقه‌مند به اسلام باشند؛ اينها بدانند اسلام يعنى چه. در مجلسى كه سابقاً با اينكه طاغوت آن مجلس را برپا كرد، مجلس مؤسسانى كه در زمان رضاخان در ايران تحقق پيدا كرد، علماى طراز اول علماى ايران، در آن مجلس بودند. البته آن وقت با سرنيزه بود؛ لكن علماى درجه اول بودند. در اين زمان هم كه بناست اين قانون اساسى بررسى بشود و دست ظالم كوتاه شده است و مطلب به دست خود شما افتاده است، ملت علما را تعيين كنند. اختيار هست؛ الزامى نيست؛ لكن پيشنهاد است. علمايى كه اطلاع دارند از قانون اسلام، اطلاع دارند از مسائل روز، آنها را تعيين كنند. و علما هم ابا نكنند از رفتن در مجلس. براى اينكه مجلس مجلسى است كه سرنوشت اسلام در آن تعيين مى‌شود. وقتى سرنوشت اسلام در يك مجلسى بايد تعيين بشود، حق علما است كه بروند و اين سرنوشت را به دست مبارك خودشان تعيين كنند. بررسى قانون اساسى توسط اسلام شناسان پس، مطلبى كه الآن مهم است دو مطلب است: يكى بررسى قانون اساسى، كه همۀ قشرها بايد بررسى كنند. و من توصيه مى‌كنم كه علماى اعلام بررسى كنند و نظر بدهند. بعد از اين، تعيين اشخاصى كه بايد بعد از رأى، بعد از اينكه مردم آراى خودشان را گفتند و طرحهاى خودشان را دادند، كه بايد تعيين بشود و مردم تعيين مى‌خواهند بكنند براى بررسى كردن همۀ آراى اين اشخاص، ملت ما بداند كه بايد اين اشخاص، اشخاصى باشند كه علاقۀ به اسلام داشته باشند. طرح ما اين است. لكن ملت مختار است. طرح ما اين است كه براى اسلام بايد اسلام‌شناس، كسى كه اسلام را مى‌داند چه است، كسى كه مصالح اسلام را مى‌داند چه است، كسى كه علاقه به اسلام دارد، كسى كه علاقه به قرآن مجيد دارد، كسى كه علاقه به كشور اسلامى دارد، يك همچو اشخاصى را تعيين كنند. و ما ان‌شاءاللّه تعالى باز هم راجع به اوصاف اين اشخاص، راجع به اشخاصى كه وصفشان چه باشد، باز هم خواهيم گفت و نوشت. و خداوند همۀ ما را و همۀ شما را موفق كند كه خدمت كنيم به اين جامعه و خدمت كنيم به اسلام؛ و اسلام را به آنطورى كه دلخواه اسلام است در خارج محقق كنيم. و من از همۀ شما تشكر مى‌كنم و از همۀ علماى بزرگ مشهد، آيت‌اللّه،۱ همۀ آيات عظام را كه الآن در اينجا تشريف دارند، و همۀ علماى اعلام كه اظهار تفقد مى‌كنند به من و همۀ خطبا و همۀ اعاظم از فضلاى مشهد مقدس، كه در سنگر جلو هستند راجع به مسائل دينى، من از همۀ شما تشكر مى‌كنم؛ و دعاگوى همۀ شما و خدمتگزار همۀ شما هستم. والسلام عليكم و رحمة‌اللّه و بركاته
