بسم اللّه‌ الرحمن الرحيم على (ع) جامع جميع صفات متضاده من اين عيد سعيد را به همۀ مسلمين جهان و به ملت بزرگ خودمان و به همۀ مظلومان در طول تاريخ تبريك عرض مى‌كنم. اميدوارم خداوند در سايۀ عنايات حضرت ولى عصر و جد بزرگوارش حضرت رسول و حضرت امير ـ سلام‌اللّه‌ عليهما ـ اين مملكت و ممالك اسلامى از شرّ اشرار مصون باشد. دربارۀ حضرت امير ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ اين قدر گفته شده است و نوشته شده است و باز هم حقش ادا نشده است؛ يعنى، اين معجزه الهى تا كنون معلوم نشده است كه چه شخصيتى است. همۀ طوايف مختلفى كه در اسلام هستند و خصوصاً در شيعه مذهبها، اين حضرت را به خودشان نسبت مى‌دهند. عرفا، حكما، فقها، فلاسفه و اقشار مختلفه حتى دراويش، صوفيه و حتى كسانى كه به اسلام اعتقاد ندارند از كلمات ايشان استشهاد مى‌كنند. آن وقت كه من عراق بودم كه حزب عفلقى‌اى كه اصلاً اعتقاد به اسلام ندارد، بلكه مضاد با اوست، مع‌ذلك، كلمات ايشان را در ديوارها برش استشهاد مى‌كردند و هر كسى به يك نحو از ايشان اسم مى‌برد. در زورخانه‌ها به عنوان يك پهلوان، در جنگها به عنوان يك جنگنده، در مدارس به عنوان يك ارزشمند فقيه و در هر جايى كه ملاحظه مى‌كنيد به نظر هر يك و هر طايفه‌اى حضرت يك وضعى دارد و همۀ آنها، او را از خودشان مى‌دانند، الاّ البته بعضى كه اصلاً اعتقاد به اسلام ندارند، لكن مع‌ذلك، آنى كه بايد باشد اين معما حل نشده است و نخواهد شد. اين موجود يك اعجازى است كه نمى‌شود در اطراف او آنچه هست صحبت كرد، هر كس به اندازۀ فهم خودش و به اندازۀ نظرى كه دارد در اين باب صحبت كرده است و حضرت غير از اين معانى است؛ يعنى، ما نمى‌توانيم برسيم به آن جايى كه بتوانيم از ايشان به آن جور كه هستند مدح كنيم. آن صفات متضاده كه در اشخاص نمى‌شود باشد، در ايشان هست. از همين جهت است كه اين صفات متضاده كه هست، اينكه هر كسى يك طرفش را گرفته است و خيال مى‌كند كه ايشان او است. كسى كه عارف مسلك است و در رأس عرفاى عالم واقع شده است، اين آدم در حكومت دخالت دارد، در صورتى كه عرفاى معروف اصلاً كناره‌گيرى مى‌كردند. كسى كه در جنگها آن طور فعاليت داشته است مع‌ذلك، در زهد و تقوا و كناره‌گيرى از خلق آن طور بوده است. چون ابعاد مختلف درش بوده است، هر كسى يك بعدى از او را گرفته است و خيال كرده است كه بعد واقعى اين است و تا كنون آن بعدى كه ايشان دارند، آن بعد معنوى‌اى كه ايشان دارند براى كسى كشف نشده است مگر براى اشخاصى كه همطراز او هستند. از اين جهت، دربارۀ ايشان صحبت كردن از هر ترتيبى كه باشد، همۀ اين چيزها را دارد، لكن آنچه هست نمى‌شود صحبت كرد، نمى‌توانيم ما صحبت كنيم و لهذا، بايد غمض عين كنيم از صحبت دربارۀ ايشان و از ايشان بخواهيم كه ما را هدايت كند و به آن راهى كه ايشان هستند، ما لااقل به بعضى‌اش برسيم. مكلف بودن به جلوگيرى از ايجاد اختلافات اما راجع به مسائلى كه مناسب است در اين روز گفتن، من كمى‌اش را عرض مى‌كنم. ما الآن گرفتاريهاى زيادى داريم كه همه مى‌دانيد و مى‌دانيد كه همۀ قدرتهايى كه هستند با ما مخالف‌اند؛ يعنى، قدرتها دست به هم داده‌اند تا اسلام را كه مى‌بينند در اينجاها يك نمونه‌اى ازش پيدا شده است، بكوبند و نگذارند كه اسلام سربلند كند. ما تكليفمان چى هست؟ در اين حالى كه همه با ما مخالف‌اند، همه مى‌خواهند همۀ ما را از بين ببرند، مى‌خواهند ما را برگردانند به آن حالى كه يك نفر ـ فرض كنيد كه ـ سفير يا مادون سفير يك كشورى بتواند همۀ اوضاع ايران را به هم بزند، ما را مى‌خواهند به آن حال برگردانند، تكليف ما در اين وقت چى است؟ خدا براى [ما] چه راهى معين كرده؟ باز ما بايد بنشينيم با هم مختلف باشيم؟ باز با هم نزاع كنيم؟ حالا من اينكه مى‌گويم نزاع، نه اين كه نزاعى هست وليكن بايد جلوگيرى كنيم كه مبادا باشد. حالا فردا رسانه‌هاى گروهى نگويند كه فلانى گفته است كه نزاع هست و الآن در ايران جنگ است. يكى از امورى كه درصددند كه هميشه دامن به آن بزنند، همين كه در داخل ايران نزاع سر قدرت است. اينها باز نشناختند اسلام را، نشناختند ايران را، نشناختند متصديان امور در ايران را. خيال مى‌كنند كه يك دسته آن طرف ايستادند، يك دسته هم اين طرف ايستادند، همه دارند تو سر هم مى‌زنند كه آن يكى مى‌خواهد قدرت را براى خودش، اين يكى مى‌خواهد قدرت را براى خودش. اين براى اين است كه نظر، نظر مادى است. وقتى نظر، نظر مادى شد همين طورها هست. اگر ـ خداى نخواسته ـ نظر مادى در بين ماها حاصل بشود و ما نسيان كنيم خداى تبارك و تعالى را به توجه به دنيا و مقامات، لاعلاج خواهد شد اختلاف. دنياطلبى سرمنشأ اختلافات كسانى كه توجه به دنيا دارند، نمى‌شود اختلاف نداشته باشند، هر كسى براى خودش مى‌خواهد. آنهايى كه اختلاف ندارند، آنهايى هستند كه به دنيا اعتنا ندارند، آنهايى هستند كه ارزشها را بهش توجه دارند، آنها بينشان اختلاف واقع نمى‌شود. اگر همۀ انبيا جمع بشوند و همۀ اوليا جمع بشوند، با هم اختلاف نمى‌كنند، يك كلمه اختلاف ندارند، لكن اگر دو تا كدخدا در يك ده باشد اختلاف پيدا مى‌كند. اگر دو عالم باشد ـ روحانى واقعاً ـ صد عالم روحانى باشد، ممكن نيست با هم اختلاف داشته باشند. اما اگر دو عالم باشد يا دو صورت عالم باشد كه بخواهد دكان درست كند براى خودش، شكى نيست كه با عالم ديگرى كه باز آن هم همين جور است اختلاف پيدا مى‌شود. و همين طور چنانچه سران يك كشورى براى خدا كار بكنند، اينها اختلاف نخواهند پيدا كرد و بايد توجه كنند كه گمان نكنند كه مأمون‌اند از اين كه به راه ابليس بروند. هيچ امرى يكدفعه نمى‌شود، بتدريج، يك قدم يك قدم انسان را مى‌كشانند به جهنم. از ابتدا نمى‌آيد نفس اماره انسان بگويد بيا برو جهنم، يا ابليس بگويد بيا برو جهنم، يا نفس اماره بگويد يااللّه‌ پا شويم دعوا راه بيندازيم، نخير؛ ابتدائاً، از اول شروع مى‌شود يك قدم جلو مى‌رود، آدم ازش غفلت مى‌كند، تبعيت مى‌كند، يك قدم ديگر جلو مى‌رود، يك وقت مى‌بيند كه سر از اين بيرون آورد كه با هم دارند اختلاف مى‌كنند. آيا تكليف ما اين نيست كه جلوى اين اختلافات را بگيريم؟ تكليف شرعى ما، تكليف عقلى ما، تكليف وجدانى ما اين نيست كه نگذاريم يك وقت ـ خداى نخواسته ـ بين اقشار اختلاف پيدا بشود؟ او به اين است كه هواهاى نفسانى كم بشود، غير از اين راهى ندارد. اگر هواهاى نفسانى در كار باشد، اين منجر به اختلاف مى‌شود، ولو اينكه هر مقدار هم يك نفرى آدمى باشد كه به ظواهر خيلى اعتقاد داشته باشد و خيلى هم دنبال ظواهر باشد، لكن وقتى كه در قلبش هواى نفسانى باشد قهراً آن هواى نفسانى او را دنبال مى‌كند. اين هواى نفسانى در همه هست، تعرضش نمى‌شود كرد، لكن بعضيها مهار مى‌كنند و بعضيها مهار نمى‌كنند. اينكه مى‌گويم در همه، يعنى همۀ مردم متعارف نه اولياى خدا. ما بايد فكر اين معنا باشيم كه در اين كشور يك وقت ـ خداى نخواسته ـ بتدريج اختلاف واقع نشود. همه پشتيبان هم باشيم. بنابراين، دندان روى جگر بگذاريم و هواى نفسانى را زير پا بگذاريم و با هم خوب بشويم. اگر در قلب هم يك چيزى هست كه الان نمى‌تواند يك آدمى جلويش را بگيرد، ولى در عمل قدرت دارد به اينكه جلويش را بگيرد، جلويش را بگيرد. امروز تأييد همۀ قشرها بر همۀ ما لازم است؛ ما بايد از مجلس طرفدارى بكنيم، مجلس هم بايد از همۀ ملت طرفدارى بكند؛ ما بايد طرفدار دولت باشيم، دولت هم بايد به ملت خدمت بكند. ما بايد از همۀ قوايى كه الآن هستند تبعيت كنيم به اندازه‌اى كه بايد بكنيم و پشتيبانى كنيم ازشان به اندازه‌اى كه بايد بكنيم، آنها هم بايد از هم پشتيبانى بكنند. يك دسته بيايند بخواهند يك طرف بكشند، يك دسته هم يك طرف ديگر بكشند ـ در حالى كه نيست الآن، اين طور دارند مى‌گويند ـ اگر خداى نخواسته ـ يك جرقه‌اى پيدا بشود، دنيا اين را بزرگ خواهد كرد تا آنجايى كه بگويند ايران الآن ديگر هيچ چيز درش نيست. الآن شما ملاحظه مى‌كنيد كه رسانه‌هاى گروهى تمام چيزهايى كه در ايران، چيزهاى خوبى كه در ايران هست، اگر صحبت كنند به طور برق آسا ازش مى‌گذرند و تهمت مى‌زنند و سر آن تهمت ايستادگى مى‌كنند. جنگ واقع مى‌شود، مى‌بينيد كه الآن پيروزيهاى بزرگ واقع شده است، اين را همچو مى‌برندش و همين طور كنارش مى‌گذارند؛ اول كه اصل را ذكر نمى‌كنند، بعد هم [مى‌گويند كه كسى] اين را گفت، آن هم او را گفت و تا حالا تأييدى ازش نشده! خبرگزاريهايشان مى‌آيند اينجا، آنهايى كه اغراض دارند يك چيزى انبار مى‌كنند و مى‌فرستند آنجا و آنها هم مى‌دانند كه اينها انبار كردند و فرستاده‌اند، مع‌ذلك، مى‌گويند كه «ايران چه شده، چه شده، چه شده، دليل ما آن كسى است كه مخالف با ايران هست، آن مخالف با ايران اين طورى گفته، درست است لابد». براى اين است كه دنبال اين هستند كه يك چيزى از ما پيدا كنند و بزرگش كنند و ما را در داخل به هم بريزند. عقل ما و ديانت ما و اسلام و همه چيز اقتضا مى‌كند كه حالا وقتى بنا شد كه همه با ما بدند، با هم خوب بشويم، طرفدار هم باشيم؛ ارتش طرفدار سپاه باشد، سپاه طرفدار ارتش باشد و همۀ ارگانها طرفدار هم باشند. اين نخواهد ارتش را از بين ببرد، آن نخواهد سپاه را از بين ببرد، آن نخواهد دولت را از بين ببرد، آن نخواهد قوۀ قضايى را از بين ببرد، همه بايد با هم باشند. اين يك تكليف الهى ـ شرعى است به عهدۀ ما و به عهدۀ همه ملت. البته در موقع اگر ـ خداى نخواسته ـ يك وقت ما ببينيم كه مى‌خواهد يك همچو چيزى واقع بشود، تكليف شرعى‌مان اين است كه با هر ترتيبى كه مى‌شود جلويش را بگيريم ولو به افشا كردن، ولو به اين كه يك نفرى را قربانى كنيم براى يك ملت، يك دسته‌اى را قربانى كنيم براى يك ملت. من دارم به شما آقايان عرض مى‌كنم، همه توجه به اين داشته باشيد كه دنبال اختلاف نرويد. فردا ممكن است كه انتخابات پيش بيايد، خوب، در موقع انتخابات البته صحبتها خواهد شد، دنبال اين نرويد كه به هواى نفسانى خودتان براى خودتان درست كنيد. مى‌خواهد يك قضيه‌اى واقع بشود در ايران، دنبال اين نباشيد كه به نفع من باشد، آن يكى بگويد به نفع من باشد، اين مبدأ اختلاف است. انبيا و اوليا و كسانى كه وارسته از دنيا هستند، اين معانى را ندارند. شما هم اگر تبعيت از انبيا داريد، تبعيت از اميرالمؤمنين ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ داريد، بايد اين معنا را نداشته باشيد. اميرالمؤمنين ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ تمام دنيا پيشش هيچ بوده. من گاهى فكر مى‌كردم كه حضرت امير و همين طور در بين انبيا هم همين طور، در بين ائمه هم همين‌طور گاهى از خودشان تعريف مى‌كنند، اين چيه؟ اين مبدأش همانى است كه خداى تبارك و تعالى به آدم گفت، وادارش كرد به اينكه آن اسمايى را كه خدا به او تعليم كرده است، امر بهش كرد كه بايد بگويى. اگر اين امر را نكرده بود آدم نمى‌گفت. اينها مأمورند كه چون مقام، مقام بزرگى است به مردم معرفى كنند اين مقام را براى تبعيت مردم، نه براى اينكه مى‌خواهند خودشان را چه بكنند. حضرت امير كه در بسيارى از جاها از خودش تعريف مى‌كند كه من اعتناى به دنيا ندارم، او مأمور است اين را بگويد، بهش هم سخت است اين. انبياى ديگر هم كه از خودشان يك چيزى صحبت مى‌كردند براى اينكه اين راه هدايت بوده است، نه براى اينكه براى خودشان بوده؛ راه هدايت به عالم غيب بوده. مثل يك طبيبى كه هيچ هواى نفس ندارد، لكن مى‌بيند كه اگر طب خودش را نشان ندهد مردم به مرض مى‌افتند، به يك مرضى مى‌افتند، اين مجبور مى‌شود در عين حالى كه نمى‌خواهد از خودش تعريف كند، از طب خودش يا اينكه من متخصص در اين امرم، تعريف كند. دو جور تعريف داريم: يك وقت اين است كه آدم تعريف مى‌كند مى‌خواهد خودش را نشان بدهد، اين ابليس است. يك وقت از خودش تعريف مى‌كند براى اينكه هدايت كند ديگران را، اين نفس رحمن است. حضرت امير كه مى‌فرمايد كه من، قسم مى‌خورد به اين كه اگر همۀ دنيا و چه را به من بدهند، من ظلم حتى به آن طور نمى‌كنم، اين وادار شده است از طرف خداى تبارك و تعالى به اينكه اين را بگويد تا مقام معلوم بشود، مردم تبعيت كنند، مثل همان طبيب مى‌ماند. نمى‌خواهد خودنمايى كند مثل امثال ماها كه اگر ـ فرض كنيد ـ يك شعرى بلد هستيم مى‌خواهيم خودنمايى كنيم كه من آنم كه شعر گفتم، اگر يك درسى خوانديم خودنمايى كنيم كه من آنم كه درس خواندم. او مى‌خواهد هدايت كند مردم را به راهى كه غير از اين نمى‌شود و لهذا، در عين حالى كه برايش مشكل است، مى‌گويد. رسول خدا ـ صلى‌اللّه‌ عليه و آله و سلم ـ در عينى كه برايش مشكل بود كه حضرت امير را معرفى كند و راه هدايت را به مردم بگويد، براى اينكه مى‌ديد ممكن است يك وقت اختلاف بشود، مع‌ذلك، خدا الزامش كرد كه بايد بگويى، اگر نگويى كارى نكردى، اينها الزامى است. اينكه در لسان ائمه مى‌بينيد كه از خودشان تعريف مى‌كنند گاهى، اين يك الزامى است كه از طرف غيب بر آنها شده است كه بايد اين كار را بكنيد، مردم طبيب را بشناسند. مردم يك ظاهرى مى‌بينند كه ظاهر اين و آن يكى مثل هم است، گاهى هم مى‌بينند كه خوب، اين آدم هم مى‌كشد، اين مأمور است كه به آنها بفهماند كه اين آدمكشى چى است و راه هدايت اين است؛ مثل همان طبيب. اگر ما يك شمه‌اى از اين معنا پيدا بكنيم كه اگر هم معرفى مى‌خواهيم خودمان را بكنيم ـ ما نبايد بكنيم البته، ما همچو مأموريتى نداريم، لكن اگر بخواهيم بكنيم ـ براى اين باشد كه هدايت مردم، اگر ديديد براى خود است بدانيد كه دست شيطان در كار است. اگر ديديد كه يك وقتى ما مخالفت مى‌كنيم با رئيس جمهور، يا شما مخالفت مى‌كنيد، بدانيد كه براى خدا نيست، دست ابليس در كار است. و همين طور اگر از دولت، اگر ما از دولتى كه الآن دارد خدمت مى‌كند و خدمتش هم شايان است و مورد اعتماد است، ما بخواهيم تكذيب بكنيم، بدانيد كه دست شيطان در كار است، براى خدا نيست. اگر بخواهيم از ارتش بدگويى كنيم، بدانيد دست شيطان در كار است، از سپاه بكنيم بدانيد دست شيطان در كار است، دست الهى نيست. مصالح اسلام و مسلمين ميزان را خود انسان در باطنش غالباً مى‌فهمد و اگر بخواهد بفهمد هم ميزان دارد. اين آدمى كه در رأس يك امرى واقع هست، پيش خودش يك وقت شايد فكر كند كه اگر اين امر دست آن يكى باشد، بهتر از من است، ببينيد راضى هست واقعاً بين خودش و خداى خودش كه او باشد و خودش نباشد؟ اگر ديد راضى هست به اين امر، بداند كه يك چيزى از عالم غيب درش هست و اگر راضى نيست بداند كه عيب درش هست، نفسانيت درش هست. البته ما نمى‌توانيم از نفسانيت خودمان را به طور مطلق جلوگيرى كنيم، ما همچو قدرتى نداريم، اما قدرت اين را داريم كه جلوى خودمان را بگيريم اظهار نكنيم. قدرت نداريم اگر با يك كسى واقعاً مخالفيم، مخالفت را در قلبمان هم نداشته باشيم، اما قدرت اين را داريم كه در مقام عمل، در مقام اظهار نكنيم اين كارها را. و ما امروز مكلف شرعى هستيم، تكليف الهى است كه اگر در دلمان بعضيمان از بعضيمان خوشش نمى‌آيد در مقام عمل، در مقام ذكر، در مقام تبليغ، برخلاف نفس خودش عمل بكند. اين يك امرى است كه قدرت دارد انسان، اگر آن را قدرت ندارد، لكن عمل را، فعل را قدرت دارد و لهذا، خدا از انسان مؤاخذه مى‌كند. مؤاخذه نمى‌كند كه چرا در قلب تو اين واقع نشد، حالا نقص [است براى] انسان، اما اين مؤاخذه اين طورى ندارد. اما مى‌توانستى در عين حالى كه خوش نيستى با اين، دوست ندارى اين را، ذكر نكنى، اين را قدرت دارى، نكردى معاقبى. امروز قضيۀ شخصى نيست كه يك كسى معصيت خدا را مى‌كند و معاقب است، اين به اندازۀ شخصيت خودش و به اندازۀ حال خودش معاقب است. ما اگر امروز مخالفت با هم بكنيم، قضيۀ يك ملت در كار است، قضيۀ ملتهاى اسلامى در كار است، قضيۀ اسلام در كار است، قضيۀ ارزشهاى الهى در كار است. اين جرمش غير آن جرمى است كه كسى تو خانه‌اش نشسته، يك معصيتى مى‌كند، آن هم جرم است. اما كسى مخالفت بكند با يك كسى كه دارد خدمت به خلق مى‌كند، اين غير آن جرمى است كه مخالفت بكند با يك شخصى كه در بين خانه خودش ـ فرض كنيد كه ـ در عايله خودش مى‌كند، آن هم جرم است. اما اين جرم از آن جرم خيلى بالاتر است و اين يك چيزى است كه مشكل است خداى تبارك و تعالى انسان را ببخشد. وجوب حفظ وحدت امروز خيلى تكليف به عهدۀ ماست، تكليفهاى شاق هم به عهده ماست. امروز شماييد و همۀ عالم دشمن شما الاّ معدود، البته بين ملتها زياد هست به شما توجه دارند. اما دولتها معدودى هستند كه مخالف با شما نيستند، همه مخالف‌اند. اگر ما هم بخواهيم خودمان با هم مخالفت كنيم، اين يك جرمى است كه تا ابد به عهدۀ ما خواهد ماند و براى ما يك جرم ابدى ثابت خواهد شد، يك روسياهى ابدى پيش خداى تبارك و تعالى براى ما پيدا خواهد شد. حضرت امير ـ سلام‌اللّه‌ عليه ـ در بسيارى از امورى كه برايش خيلى سخت بود، دندان روى جگر مى‌گذاشت و موافقت مى‌كرد براى مصالح كلى، براى مصالح اسلام. ما اگر تبعيت از او داريم بايد اين طور باشيم، اگر يك مقدار هم تبعيت داريم، يك مقدارى همين طور باشيم. در هر صورت، آنى كه در يك همچو موقعى براى ما بايد خيلى مورد نظر باشد، اينكه الآن دارند از اطراف دنبال اين مى‌روند كه ما را از باطن از بين ببرند؛ در داخل ما را خرد كنند، نتوانستند در خارج بكنند، نقشه‌ها همه نقش برآب شد و از بين رفت. لكن حالا الآن اين نقشه، نقشۀ مهمى است كه مى‌خواهند در داخل، هى چيزهايى مى‌گويند «در كجا چى واقع شده، معلوم شد چه شده است، كى با كى دعوا دارد، كى با كى چى دارد» و اينها تأثير دارد. چنانچه توجه نكند انسان به خداى تبارك و تعالى، از خداى تبارك و تعالى در واقع نخواهد اين را كه انسان را از اين شرها نجات بدهد، ممكن است انسان در دام بيفتد. و ما بحمداللّه‌ امروز همه با هم خوب هستيم ان‌شاءاللّه‌، و اميدواريم خداى تبارك و تعالى همه را تأييد كند و همۀ شما ديگرى را تأييد كنيد، همۀ ملت دولت را تأييد كند، دولت همۀ ملت را تأييد كند و مجلس و همين طور همه با هم باشند تا ان‌شاءاللّه‌، خداى تبارك و تعالى قدرت بدهد به همه و توجه كند به همه و اين ملت را از شرّ اشرار نجات بدهد. والسلام عليكم و رحمة‌اللّه‌